Sermitsiaq.AG internetikkut saqqummersittagaani allaaserineqarpoq,  Energy Transition Minerals Ltd (ETM) nunatsinni tikeraarnermini ilaatigut partiit oqaloqatigisimagai, oqaloqatigiinnernullu taakkununnga Siumut peqataasimasoq. Taamaanngilarli. All.: Vivian Motzfeldt, siulittaasup tullia siulleq, Siumut Siumup erseqqissassavaa, partii oqaloqatigiinnernut tamakkununnga peqataasimanngimmat, aamma ETM-ip avammut nalunaarutaa kukkuneqarmat, tamannalu ETM-ip nammineq Siumumut uppernarsarsimammagu. Siumut isumaqarpoq, ETM-imut tunngatillugu taarsiiffigitinniarluni suliaq aallartinniarneqarpaluttoq ima nunatsinnut imaanaanngitsigisoq, suliffeqarfik oqaloqatigineqassappat tamanna

Qeqertarsuaq, Diskomi illoqarfik kusanassutsimigut nunattalu sinneranut sanilliulluni nunataa immikkuullarissoq allarnarnermigullu tusaamasarput, ukioq 1773-imi tunngavilerneqarsimasoq, ullumikkullu tunngavilerneqarnerminit 250-iliilluni nalliuttorsiutigineqarnerani innuttaasut tamassi pilluangaaritsi. All.: Erik Jensen, siulitaasoq, Siumut Qeqertarsuaq tassaavoq qeqertaq immikkuullarissoq kusanassutsimigullu tupinnaannartumik alutornarluinnartoq. Taamaattumik pisuussuteqarpoq nunatsinni atorluarnerusariaqakkatsinnik soorlu imeq peqqinnarlunilu mamarluinnartoq (ph938) kiisalu sioqqat basalt, nunatta annertunerujussuarmik pitsaasumillu avammut niuernermigut isaatitsissuteqarnerunissaannik pisuussutilik. Qeqertarsuup avataani pisuussuteqarluarpoq,

Qaannap atoqqilernissaanik pilersitsisoq Themothæus Poulsen akornatsinniikkunnaarpoq. All.: Erik Jensen, siulittaasoq, Siumut Ukiorpassuarni Siumumi suleqataasimasoq aammalu Siumup Inuusuttaanik SIS-imik pilersitseqataasimasoq, kiisalu nalimini inuusuttunik qiimmassaasoq, aqqutissiuussisoq aammalu siulitta ileqqutoqaannik, periusiinik inooriaasiannillu ataqqinnilluni piviusorsiortumik suliniutilik sivikitsumik Sisimiut napparsimaviani uninngareerluni toqukkut qimaguppoq. Themothæus Poulsen, Timuutu, imminut nittarsaattuunngilaq, imminullu persuarsiutigisuunani; taamaattoq siulitta ileqqui pineqaleraangata tassaavoq anersaakkut uummarissaasoq timitalersuisorlu. Inuiattut ullorsiornerit,

Qanittumi KNR Qanoruumi 13. juni 2013-mi aallakaatinneqartumi Aaja Chemnitz, Inuit Ataqatigiit (IA) sinnerlugit Folketingimi ilaasortaq, oqarpoq kalaallit inuusuttut Illersornissami ilaasarnissaat pisariaqartinneqartoq aamma illersornissaqarfiup ullua Nunatsinni eqquteqqinnissaa kissaatigalugu. Apeqquserneqarsinnaavorli IA-p folketingimi ilaasortaatitaata sunarpiaq anguniarneraa, tassami tunuliaqutini qajannarsisinniarmagu. All.: Kuno Fencker, Siumut Nutsigaq – Ungasinngitsukkut Nunanut Allanut Sillimaniarnermullu Ataatsimiititaliaq upalungaarsimanermik ilinniarfeqalernissaa pillugu ilisimatinneqarpoq, taanna Kangerlussuarmi pilersinneqassaaq. Naalakkersuisoqatigiinnut

Naalagaaffiup naatsiiviata tunuatungaani inissisimanerput naammagiinnarsinnaajunaarparput. Namminersorneq pillugu Inatsit maanna atuuttoq, piffissap ingerlanerani ullutsinnut naleqqukkunnaariartorsimavoq. 2009-mut naleqqiullugu pissutsit allanngorsimapput. Nunarsuarmioqatigiit uagullumi Inuiaat Kalaallit ineriartornerup malitsigisaanik aamma allanngorsimavugut. All.: Erik Jensen, siulittaasoq, Siumut Siullermik Inuiattut Ullorsiornitsinni tamassi qamannga pisumik pilluaritsi. Ullumikkut Namminersorlutik Oqartussat 2009-mi eqqunneqarneraniit ukiut 14-nissaat inuiattut ullorsiorpugut. Ulloq inuiattut tamatta ataatsimoorluta katersuuttarfipput, tamattalu Kalaaliusutut imminut

Kommune Qeqertalimmi allaffissornikkut aqutsinermi qitiusumiit aalajangersaanerit aatsaat taamak sakkortutigisumik ingerlanneqalerput. All.: Aqqa Samuelsen, Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimi Siumut gruppiani siulittaasoq Kommune Qeqertalimmi inoqarfiit namminneerlutik aningaasanik aqutsisinnaatitaanerannik ineriartortitsinissamullu pisinnaatitaaffiiagaapput. Tamanna akuersaarneqarsinnaanngilaq. Naatsorsuutit ukiup sisamararterutaani siullermi (1. kvartalimut) minnerpaamik 22 mio.kr. sinnerlugit missingersuutit sipporneqartussanngornerat toqqammavigalugu Siumut gruppia saqqummiussaqarluni oqaluuserisassanngortitsisimavoq. Ulloq 6. juni 2023 kommunalbestyrelsip ataatsimiinnerani Siumup oqaluuserisassanngortitaa oqaluuserineqarpoq.

Imaannit qaqittakkatta sinerissap qanittuani aalisartunut iluaqutaanerulernissaat aningaasarsiutaanerulernissaallu periarfissiissutaanerussasoq Siumut isumaqarpoq, aamma aalisarnermut inatsimmi pisassiinermut ataatillugu piumasaqaatit naammassinniffiusussat erseqqissumik allassimasalernissaat pisariaqarpoq. Siumut isumaqarpoq, sinerissap qanittuani imaannit qaqittakkatta naleqalersinnerunissaanut aqqutissarput maanna piareersarfigalugu aallartittariaqaripput, piffissanngortorlugu aalisartut taakkorpiaat aningaasarsiornissaminnut periarfissaqartinneqarnerulernissaat politikikkut aqqutissiuullugit aallartissagipput. – Sinerissap qanittuani aalisartut nunarsuarmi niuerfinnut toqqaannaq appakaannerunissaat Siumup aqqutissiuunniarpaa. Nunatsinni aningaasarsiorneq taamalu naleqarnerulersitsinissaq siunertaralugu politikikkuttaaq

Siumut Tasiilaq juunip 12-iani ataatsimeersuarpoq, pisarnerlu naapertorlugu naggasiutigalugu siulersuisunut qinersisoqarpoq. Uku siulersuisunut qinerneqarput: Siulittaasoq: Aron JonathansenSiulittaasup tullia: Mala Høy KúkoAningaaserisoq: Lund KúkoAllatsi: Nina JonathansenSiulersuisunut ilaasortaq: Thomas Mikaelsen Ataatsimeersuarsimasut siulersuisullu sulilluarnissaanik angusaqarluarnissaanillu kissaallugit pilluaqqungaarpagut.

Siumut Ilulissat ileqquusumik maajip 25-ani ataatsimeersuarpoq, ileqquusorlu naapertorlugu naggasiutigalugu siulersuisunut qinersisoqarpoq. Uku siulersuisunut qinerneqarput: Siulittaasoq: Paarnannguaq MathiassenSiulittaasup tullia: Arne PetersenAningaaserisoq: Bernhardt OlsenAllatsi: Hansiaraq Lange ZeebSiulersuisunut ilaasortat:Ole DorphPaarnannguaq JonathansenLars Erik GabrielsenJulius Kristiansen  Ataatsimeersuarsimasut siulersuisullu sulilluarnissaanik angusaqarluarnissaanillu kissaallugit pilluaqqungaarpagut.

Siumut Sisimiut siulersuisuisa ataatsimiinneranit immikkut qutsaviginiarpavut siunnersuuteqartoq Anders Olsen, Inatsisartuni Siumut Gruppia aamma Ineqarnermut Attaveqaasersuutinullu Naalakkersuisoq Erik Jensen. All.: Evelyn Mølgaard, siulittaasoq, Siumut Sisimiut.  Nuannaarutigaarput Qeqqata Kommunia kiisami  kommunini tamani attaveqaasersuutiliornerit annertuut nutaat suliarineqarnerini aningaasaliiffigisarnerinilu ilanngunneqartussanngormat, tamanna Sisimiut Kangerlussuullu akornanni ineriartortinniarlugu suliniummut annertuumut aqqusinniornissamut Namminersorlutik Oqartussanit aningaasaliiffigineqarluni piviusunngortinneqarsinnaanera, qanilliallammat, Ataqqinartunit Inatsisartunit, kiisalu Naalakkersuisunit  taperserneqarmat.  Soorunami alloriarneq tigussaasoq siulleq erseqqinnerulerpoq.

Ilaqutariinni aqqutissioqatigiinneq siammarterlugulu atorluarnerusariaqarparput. Atugarissaarnermut tuniluuttarpoq, aamma iliuutsitta uagutsinnut avatangiisitsinnullu siunniutaat siammartarput. All.: Paarnannguaq Mathiassen, Siumut Ilulissat Nunatsinni meeqqat inuusuttullu atugarissaarnissaat inuunerissaarnissaallu qulakkeerniarlugu ataatsimoorluta siunnerfeqartariaqarpugut qanoq ingerlariaqqinniarnerluta. Meeqqat, inuusuttullu toqqissisimasut, peqqittut, tarnikkut timikkullu nukittuut kinaassutsiminnillu ilisarisimannittut pilersinnissaannut ilaqutariinni aqqutissioqatigiinneq aqqutissaalluartoq isumaqarpunga. Atugarissaarnermut tuniluuttarpoq, aamma iliuutsitta uagutsinnut avatangiisitsinnullu siunniutaat siammartarput. Ilaqutariinni aqqutissioqatigiinneq isumaginninnermi sulinermi atorneqarsin­naalluartoq Isumaginninnermi

Nunarput maannamut aatsitassarsiornermit iluanaaruteqarsimava? Nunatsinnut angusassaq pitsaanerpaasussaq anguniarlugu suleqatigiinniaritsi. All.: Peter Davidsen, Sermersuummi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq Aallaqqaasiutigalugu assersuutigerusuppara, Qeqertarsuatsiaap eqqaani rubiniusiorfimmi 60 procentia piiarneqarsimalermat. Qanoq iluaqutaava aamma naleqarpa?  Kiap rubini piiarneqartoq qanoq annertussuseqarnersoq nakkutigaa? Namminersorlutik Oqartussat, allaffimmiit? Maannamut Nunatta qanoq iluanaarutigivaa? Nalunaq qanoq nunatsinnut iluanaarutaava? Seqinnersuusaaq Atammiup eqqaaniittoq qanoq iluanaarutigaarput? il.il.  Maannakkut partiit saqittaatserujoorput aatsitassarsiorfinnut iluareqqusaarlutik

Siumup Inatsisartuni gruppiata siulittaasuata, Hans Peter Poulsenip, Inatsisartut upernaakkut ataatsimiinnerat naggaserlugu oqaaseqaataa. Inuiaqatigiit ikiliartortuniilluta politikeritut pisussaaffitta ilaa naammassivarput. Siumumit iluarisimaarparput ataatsimiinnerup ilusilernerani milisiutaasumik aaliangiiffigisassat oqallisissiallu akuleriinnerusumik inissinneqarnerat. Maluginiarparpulli suli pitsaanerulersinneqarsinnaasoq qularutiginngilarpulli siulittaasoqarfiup tamanna ilisimaarilluaraat. Inatsisartut suleriaasiannik nutarterinissamik suliaqarluni ingerlatsisoqarnera qilanaaralugu Siumumit utaqqimaarparput, Nunatsinni tamat oqartussaaqataanerisa pitsanngorsarneqarnissaanit pisariaqarteqisatsinnik imaqartussaammat. Eqqortumik toqqammaveqarluni inatsisiliornerup pingaassusia pineqarmat; atorlugit suliarineqarnissaat

Siumut Sisimiut ileqquusumik maajip 30-ani ataatsimeersuarpoq, pisarnerlu naapertorlugu naggasiutigalugu siulersuisunut qinersisoqarpoq. Uku siulersuisunut qinerneqarput: Siulittaasoq: Evelyn MølgaardSiulittaasup tullia: Kim Olsvig MøllerAningaasersoq: Rene L. FrederiksenAllatsi: Hans Kristian PetrussenSiulersuisunut ilaasortaq: Hansêrak Olsen Ataatsimeersuarsimasut siulersuisullu sulilluarnissaanik angusaqarluarnissaanillu kissaallugit pilluaqquagut.

Ruslandip Ukrainimik tiguaanerata nunarsuarput allanngortippaa. Maanna erseqqissivoq, inuit tamat oqartussaaqataanerat aamma kiffaanngissuseq illersornerlugu imaluunniit kisermaassilluni naalakkersuineq illersornerlugu nunarsuarmi nunat aalajangertariaqalersut; naalakkersuineq nammineq nunami innuttaasunut aamma nunat allat innuttaannik naapertuilluanngitsuliorfiginnittoq sanilerissanerlugu. All.: Siulittaasoq Erik Jensen, politikikkut siulittaasup tullia Vivian Motzfeldt aamma aaqqissuusaanikkut siulittaasup tullia Inga Dóra G. Markussen Nunarsuarmi Inuit tamat oqartussaaqataasut sutigut tamatigut illersorpagut. Toqqaasimanngilagut,

Nanortallip napparsimaviani nakorsaqarniarnikkut atukkat piffissami sivitsortumi ilungersunarluinnaqqissaartumik inissisimasimapput, piaarnerpaamillu pissutsit aaqqiivigineqartariaqarput. All.: Anders Olsen, Inatsisartunut ilaasortaq Maanna qaammammik ataatsimik nakorsaqartitsisoqaraluartoq ataavartumik nakorsaqartitsinissaq qulakkeerneqartariaqarpoq, piffissamimi kingullermi piffissangaatsiaq nakorsaqartitsisannginneq kialluunniit akuerisinnaanngilaa toqqissisimassutigisinnaanagulu. Nanortalik nunaqarfittaalu katikkaanni innuttaasut 1.500-t missaanniittut najugaqarput, taamaammallu peqqinnissaqarfitsigut toqqissisimasumik atugassaqarnissaq piffiit allat assigalugit illoqarfiup nunaqarfittaasalu pisinnaatitaaffigaat. Nakorsaqartitsinnginnerup nalaani atukkat imaannaasarsimanngitsut innuttaasut oqariartuutigaat, allaat inuup

Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelse immikkut ittumik ataatsimiinnissaa Siumut gruppiata piumasaraa. Kommune Qeqertalimmi allaffissornikkut aqutsineq pitsaanerusoq pilersinneqartariaqarpoq. All.: Siumup gruppia, Kommune Qeqertalik Kommunalbestyrelsip immikkut ittumik ataatsimiinnissaanut oqaluuserisassatut pingaarnertut uku qaqilerneqassasut Kommune Qeqertalimmi Siumup gruppiata kissaatigai: 1) Naatsorsuutit maangamut killiffiat sippuingaatsiartoqalernera eqqarsaatigalugu kommunip aningaasaqarnera pitsaasoq qulakkeerniarlugu kommunalbestyrelse sinaakkusiisariaqalernera pillugu oqaluuserisassanngortitsisoqassasoq. 2) Kommune Qeqertalimmi allaffissornikkut aqutsineq pitsaanerusoq Siumup kommunalbestyrelsimut

Siumut Ukkusissat maajip 24-ani ileqquusimik ataatsimeersuarpoq. Oqaluuserisat ilagaat Siumup nuna tamakkerlugu Qasigiannguani juulip naanerani ataatsimeersuarnissaa, ataatsimeersuartullu pisarnermissut naggataatigut siulersuisussaminnik qinersipput. Siumut Ukkusissat siulersuisui ima inissipput: Siulittaasoq: Paninnguaq P. SkadeTullia: Ville ReimerAllatsi: Lisa Sk. PetersenAningaaserisoq: Jakob PetersenSiulersuisunut ilaasortat: Johansine Knudsen aamma Enok Skade. Ataatsimeersuarsimasut siulersuisullu sulilluarnissaanik angusaqarluarnissaanillu kissaallugit pilluaqquagut.

Nato-p Inatsisartuisa Luxembourgimi ataatsimiinneranni Folketingimi ilaasortaq Aki-Matilda Høegh-Dam ataatsimeeqataavoq tallimanngornermi maajip 19-ianit maajip 22-at ilanngullugu. Aki-Matilda Høegh-Dam kalaallini siullersaalluni Nato-p Inatsisartuini toqqaannartumik ilaasortaavoq. Ataatsimiinnerni peqataanermini (NPA-mi) ataatsimiinnerit Ukrainemi sorsuttoqarneranut, Europami illersornissamut ataqatigiissarneqarnera kiisalu Nato-p ataatsimeersuarnissaanut Litauenimi pisussamut tunnganerupput. Nato-p inatsisartuisa ataatsimiinneranni ataatsimeeqataavortaaq, ataatsimeersuartoqarneranilu aamma peqataalluni. Nato-p ataatsimeersuarnera pitsaasumik avitseqateqarluarsinnaanertut periarfissaq isigaa, tassani Kalaallit Nunaata soqutigisai,

Ulluni makkunani oqallittoqaannarani oqallinneq kamalik atorneqarpoq. Nipi saammaassiffiusinnaanngitsutut nipeqarsinnaavoq, oqallinnermilu ilanngussiniarluni oqaaseqarnissaq ajornarsinnaavoq. Taamaattumik amerlasuut allat ”akiuunnermut” ilanngunnissaanut utaqqimaartarput pineqartoq illersorumallugu like-rinikkut imaluunniit kommentariliinnikkut. All.: Inga Dora G. Markussen, aaqqissuussaanermi siulittaasup tullia, Siumut aamma KNR-imi kiisalu Mediehuset Sermitsiaq.AG-imi siulersuisuni ilaasortaanikoq Atuartartut allagaani uani sumut ingerlanersunga paasiviuk? Aap, immaqa eqqoriareerpat facebooki kommentariliiffissallu eqqartorikka. Piffik katersuuffipput –

Nunatta Kangiani inuuneq naallugu najugaqarsimasuulluni, ukiuni kingullerni Kommuneqarfik Sermersuummi pisut isiginnaarlugit assut ilungersunarput. Pingaartumik kommunip ataatsip iluani assigiikannersumik ineriartortoqarnissaanik kissaateqartuarsimalluni takuleratsigu, sunaaffa Nuup ineriartornissaanut Kangia ilanngulluni akilersuisussanngortinneqarsimasoq All.: Lars Poulsen, Inatsisartunut ilaasortaq Inuunitsinni sukkulluunniit kukkuluttortoqarsinnaasarpoq, tamannalu inuunermut ilaaginnarpoq. Kukkuluttorsimagaangattalu naatsorsuutigisarparput, tamanna aaqqinniarneqartassasoq. Kommuneqarfilli Sermersooq killormut ukiorpassuarni ingerlasimasoq ukiuni kingullerni paasivarput. Tassami kialluunniit takusinnaavaa, millionerpassuit inatsisit

Kommune Qeqertalik aatsaat taama innuttakitsigilertoq Naatsorsueqqissaartarfiup kisitsisaataasa takutippaat. Kommune Qeqertalik aallarteqqaarmat innuttaqqortusiartornissaq siunertaasimagaluarpoq. All.: Aqqa Samuelsen, Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimi Siumut gruppiani siulittaasoq Minnerpaamik inuit 83-it allamut nuuppata kommunit kattussuunnerisa kingorna oqaluttuarisaanermi aattaat taama Kommune Qeqertalik innuttakitsigilissaaq innuttaasut 6.000-it ataassimalissammatikkit. Kommune Qeqertallip 2017-imi aallarteqqaarneraniit ullumikkumut innuttaasut 418-inik ikileriarsimapput. Tamanna 6%-imik appariarneruvoq. Innutaasut ineriartornerat taamatut ingerlaannassappat Kommune

Kulturi, inooriaaseq, inunnik ataatsimoorfiulluni pigiliunneqarsimallunilu atorneqaraangami nukitunerulersitsisarpoq. Siuligut taamak inooriaaseqarsimasut sulisimasullu nalunngilavut, uagullu aamma suliassaqarpugut. All.: Paarnannguaq Mathiassen, Siumut Ilulissat Kulturikkut immikkooruteqarnerput ataatsimoorussaqarnerpullu ersarissunngortinneqarneraluni nukittorsarneqassappat, kulturilerisut aamma sumiiffinni takornarialerisut ataatsimoorlutik takorluukkaminnik suliniuteqarlutillu anguniagaqartariaqarput. Taamaappoq aamma uagut inuiaqatigiinni inooqataasuusugut. Takornarialerineq pineqartillugu kulturi avaqqukkuminaatsorujussuuvoq. Tassani ilisimasanik avitseqateqarneq piginnaasanillu kivitsineq nukittooq pilersinneqassappat, pitsaassuseq, isumannaassuseq piujuartitsinerlu qitiutillugit ilusilersorneqarlunilu pilersaarusiorfigineqartariaqarput.

Siumup malittarisassat naapertorlugit ileqquusumik ukioq manna ataatsimeersuassaaq, tamannalu  Qasigiannguani pissasoq Siumup siulersuisuunerisa aalajangerpaat. Ataatsimeersuarneq pissaaq ulluni 28., 29. aamma 30. Juli 2023. Angalanissat anguniakkallu nutarterneqartussat ulluni makkunani piareersarneqartut siulittaasoq ilisimatitsivoq. – Qularutiginngilara Siumup ataatsimeersuarnissaa pissanngatigineqarlunilu soqutigineqarluassasoq. Taamaattumik ataatsimeersuarnissatsinnut qilanaarpugut, aammalu neriulluta tamatuma tungaanut ataatsimoorluta tamatta suleqatigiilluta pisussaq ajunnginnerpaamik piareersaateqaqatigiiffigalugu ingerlaqatigiikkumaartugut. Iluatsillugulu Siumut Qasigiannguit piareersarnermut annertuumik

Inuiaqatigiit pisuusataat inuiaqatigiit pigaat. Ullumikkut aalisarnermut inatsit, soorlu raajarniarnermut, siunissami allanut inuussutissarsiuteqalerusuttunnut periarfissiinerusoq pilersinneqassasoq Siumut isumaqarpoq. Aalisarnermut pillugu Ataatsimiititaliarsuup raajarniarneq pillugu innersuussuteqarnerminni innersuussutigaa, pisassiissutit ukiunut qulinut atuuttussanngortillugit atugassiissutigineqartassasut, taakkulu ataavartumik ingerlaqqittassasut. Siumut isumaqarpoq  pisassiissutaasimasut tamarmik ukiut tallimat qaangiukkaangata pissutissaqartillugu, soorlu maleruagassat unioqqutinneqarsimatillugit imaluunniit tamakkiisumik aalisarneqarsimatinnagit, inuiaqatigiinnut pisariitsumik utertinneqarsinnaanngussasut. – Siumut isumaqarpoq, pisassiissutit piffissap ingerlanerani ingerlatserusuttunut

Folketingimi Naalagaaffeqatigiinneq pillugu oqallittoqarnerani Siumut tunuliaqutaralugu Folketingimi ilaasortaq Aki-Matilda Høegh-Dam oqalliseqataavoq ullumi tallimanngornermi. Kalaallit Nunaanni pisortatigoortumik oqaatsit atorlugit Aki-Matilda Høegh-Dam Folketingip oqaluttarfiani oqalugiarpoq. Kalaallit Nunaanni innuttaasut sinnerlugit ilitsoqqussaralugu oqaatsini atorlugit Folketingip oqaluttarfiani kalaallisut oqalugiarniarluni Aki-Matilda Høegh-Dam aalajangernikuuvoq. Oqallisigineqartorli apeqquserpaa, tassaammammi ”Naalagaaffeqatigiinneq pillugu oqallinneq”. ”Naalagaaffeqatigiinneq piviusuunngilaq. Aatsaat Naalagaaffinngornikkut Naalagaaffeqatigiinneq pisinnaanngussaaq”, Aki-Matilda Høegh-Dam oqaluttarfimmit naqissusiivoq. Oqalugiarnermini Danmarkip

Tunngavilersuutinut aamma isummanut tamanut inissaqarpoq, kisianni naggataatigut naapeqatigiinnermi politikkikkut naammassisaqartarpugut – immitsinnut pisariaqartippugut. Tapersersoqatigiilluta nukittuvugut. All. Inga Dóra G. Markussen, aaqqissuusaanermut siulittaasup tullia, Siumut Sapaatip akunnera kingullermi sulereerlunga partiitta allaffiannukarpunga. Inoqanngilaq aamma eqqumiikujuppoq Inatsisartut upernaakkut ataatsimiinneranni taama sulisoqareertigisoq, aamma ullup taamaalinerani. Utaqqilaariarlunga inuk kinannguugaluarnersoq aggerpoq partiillu torsuusaanut ammaallunga. Ataatsimiittoqarnissaa ilimagaara aamma ataatsimiittarfiup matua sallaatsumik kasuttorpara.

All.: Qarsoq Høegh-Dam, Siumut Nuummi siulittaasoq Siumumiit anguniagaq ersarippoq. Siumut Nuummiit eqqortoq nipangiunnavianngilarput, inuiaqatigut pigisaminnut oqartussaapput, allanngortoqartinnagu akuerineqarnavianngilaq. Piumasaqaaterput sakkortuneruliinnartumik maanna anngupparput, minnerunngitsumik Royal Greenland aningaasanik atornera milliardilikkaanik annertussuseqalertoq qanittumi saqqummernera aallaavigalugu. Aamma qanittumi tamanut ammasumik saqqummiunneqarpoq, Royal Greenland-inngooq Nunatsinni ”qullersaqarfeqarnerminik” oqarnera sumilluunniit piumasaqaateqanngitsoq nassuerutigineqarluni. Tassani aamma saqqummiunneqarpoq, allaffeqarfitsik Svenstrup-imiittoq (Danmark), allaanngooq Nuummiit allaffimmiunik sulisoqarnerutikkaat,

Siumut Uummannaq ileqquusumik apriilip 23-ani Edvard Krusep Atuarfiani ataatsimeersuarpoq. Siulittaasunngortoq, Inuutersuaq-Ulloriaq Løvstrøm oqaluttuarpoq, ukioq manna ataatsimiigiartut pisarnertut ikappallaanngikkaluarlutik, ataatsimeersuarneq pissusissamisut ingerlanneqarsimasoq aamma eqqartuilluartoqarsimasoq.  Siulersuisut nutaat inississorneri ima isikkoqarput:  Siulittaasoq: Inuutersuaq-Ulloriaq Løvstrøm Siulittaasup tullia: Johannes Mathiassen Aningaaserisoq: Elisabeth Nielsen Allatsit: Ane Zeeb Pjettursson Siulersuisunut ilaasortat: Sakio Fleischer, Ilatsiaq Markussen, Marianne Løvstrøm Sinniisoq: Pavia Nielsen  Siumut Uummannaq suleqqinnissaminnut qilanaartoq siulittaasunngortoq oqarpoq, aamma

Siumut Qeqertarsuaq marsip 27-ani ataatsimeersuareernermi kingorna, siulersuisoqarnermigut allannguuteqartitsisortaaq. Tamanit qinigaalluni siulittaasunngorpoq Karl Thue Nathanielsen. Siumut Qeqertarsuarmi siulersuisunngortut ukuupput: Siulittaasoq: Karl Thue NathanielsenSiulittaasup tullia: Laarseeraq BerthelsenAningaaserisoq: Joelsine ErtaqAllatsi: Ole TobiassenSiulersuisunut ilaasortat:Jens MølgaardMads Pavia BrobergNajannguaq Berthelsen Siulersuisunngortut pilluaqquutigalugit suleqatigiilluarnisaanik angusaqarluarnissaanillu kissaappagut.

Juulip aallaqqaataani inatsit atuutilertussaq akuerseqatigiilluni atoqatigiinneq pillugu meerartagut inuusuttortagullu peqataatillugit oqaloqatigiinnerit aallartittariaqarpagut. Tamatumanilu tamatta immitsinnut pisariaqartippugut. All.: Paarnannguaq Mathiassen, Siumut Ilulissat Killissaq, killissamik qaangiisarneq aammalu akuersaaqatigiilluni atoqatigiinnerup assigiinngissutaat eqqartorlugillu ersarissarnerusariaqarpagut. Isumaqarama taamaasiornikkut siusinaartumik iliuuseqarneq alloriarfigineqarlunilu nukittorsarneqarsinnaasoq. Ilisimavarpummi killissamik qaangiilluni atoqateqarniartarnerit, kinguaassiutitigullu atornerluisarneq inuiaqatigiinni ajornartorsiutaasut annertuut. Meeqqat inuusuttullu inuuniarnikkut naammaginartumik atugaqarnissaat isumannaassallugu inersimasuusugut pisussaaffeqarpugut, tamannalu naalagaaffiit

Maajip aallaqqaataani 2023 Siumup siulittaasuata oqalugiaataa All.: Erik Jensen, Siumup siulittaasua Siumut sinnerlugu sulisartut ulluanni tamassi pilluangaaritsi, minnerunngitsumik SIK-mi siuttut sulisartullu tamassi maanni najuuttusi ullorsiornissinni pilluangaaritsi – qujanarlu oqaaseqarnissamut Siumut maannga aggersarneqarsimammat. Siumut sulinermi i tunngavigai inuiaqatigiit  ataqatigiissut,  ilatsiinnartuunngitsut,  eqeersimaartut  nappassinnaalluartullu. Kiffaanngissuseqarneq aningaasaqarnermut tunngassuteqartoq nalunngilluarparput, taamaakkamilu ulluni makkunani partiit akunneranni suleqatigiillutik akileraartarnermik aaqqissuusseqqillutik ingerlatsipput. Siumut

Kommune Kujallermi Kommunalbestyrelsimi Siumup gruppiata, Atassummiit Siumumut ilaasortanngortoq tikilluaqqungaarpaat. All. Simon Simonsen, Kujallermi Siumup gruppiata siulittaasua Matumuuna nuannaarutigalugu Kommune Kujallermi Kommunalbestyrelsimi SIUMUP gruppianut tikilluaqqussavarput Kim Ezekiassen. Kim Ezekiassen nammineerluni kissaateqarpoq, Atassummiit Siumumut nuunniarluni, tassalu taamaasilluni qinigaaffiup uuma sinnerani SIUMUP gruppianut ilaalissaaq. Kommune Kujallermi kommunalbestyrelsimi SIUMUP gruppiata Kim E. tikilluaqquaa suleqatigilluarnissaa qilanaaralugu, naatsorsuutigaarpullu Kommunalbestyrelse majimi ataatsimiilerpat

Tallimanngormalli Namminersorlutik Oqartussat ingerlatseqatigiiffiinut piginnittuunermik politiki pillugu eqqunngitsunik tusarliisoqaqattaarpoq. Isumaqatigiissutaavoq ungasinngitsukkut partiit sisamat isumaqatigiissutigisaat. Siumumi isumaqatigiinniartitat ilaattut sakkortuumik akerlilerpara Siumut isumaqatigiissummik atsioqataasimasoq Namminersorlutik Oqartussat ingerlatseqatigiiffiini piginnittut akuliussinnaanngitsut allassimasumi. Tamanna eqqortup akerlerluinnaraa! All.: Inga Dóra G. Markussen, aaqqissuusaanermut siulittaasup tullia, Siumut Isumaqatigiissummi atuarluaraanni maannakkut – kiisami – Namminersorlutik Oqartussat ingerlatseqatigiiffiinut tigussaasunik piumasaqaateqartoqalerpoq. Isumaqatigiissutip ”aqutseriaatsit” pisoqqat piginnittut

Nipisaat suaat pillugit Royal Greenlandip KNAPK-llu akornanni isumaqatigiittoqarsinnaasimannginnera piaarnerpaamik aaqqiivigineqartariaqartoq Siumut isumaqarpoq – Suanniarnermi aalisartut siorna nalaataat maanna peqqinnera Siumup assut ajuusaarnartutut isigaa, tassalu Royal Greenlandip KNAPK-llu akornanni piffissaagallartillugu nipisaat suaat pillugit isumaqatigiittoqarsinnaasimannginnera pissutigalugu aalisartorpassuit tunisisinnaajunaartinneqarnerat pitsaanngilluinnartuuvoq, Siumup siulittaasua Erik Jensen oqarpoq. Killiffik uteqqillugu maanna tassunga ingerlasoqarnera Siumup akuersaanngilluinnarpaa, pingaartumik Nunatta kujasinnerusortaani aalisartut annermik eqqornerlunneqaqqinnissaat

Siumut Niaqornaarsuk nalinginnaasumik marsip 25-ani 2023 ataatsimeersuarpoq. Uku siulersuisunngorput: Siulittaasoq: Kristiane Jeremiassen (assi)Tullia: Sakarias PetersenAningaaserisoq: Inunnguaq LarsenTullia: Sørine SteenholdtAllatsi: Ane-Grethe PetersenTullia: Nuka EgedeSiul. Ilaasortaq: Sakarine Larsen Tatigisaaffinnut qinigaasut tamaasa pilluaqquavut, siulilluarnissaanillu kissaallugit.

Nunatsinni inuuniarnikkut ajornartorsiutigut sivisuallaamik ingerlasimapput, tamakkualu iluarsiiviginiarlugit nunatsinni qinikkat ersarinnerusumik tigussaanerusunillu suliniuteqarsimannginnerat uggornarpoq. Taamaammat imigassamut politikip sakkortusineqarnissaanik politikerit sapiinnerusut nunatta pisariaqartippai. All.: Frantz Lundblad, Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Imigassaq peqqutaalluni pissutsit maanna atukkagut ukiorpassuarni ingerlasimapput tigussaanerusumillu iliuuseqarfigineqartaratik. Ajornartorsiutip qitia tassalu imigassaq, sooq taama kalluarusunneqanngitsigisarpa? Ullutsinni ilaatigut oqariartaasiuvoq ”imigassaq imminermini pisuunngilaq, inunguna nammineq pisuusoq” Aap.

Folketingimi ilaasortaq Aki-Matilda Høegh-Dam Siumumit partiip anguniagai danskit aningaasaqarnermut inatsisaanut oqalugiartarfimmiit saqqummiuppai. Tamanna aningaasaqarnermut inatsisaanut oqallinnermit oqallisigineqarneranut siullermut atatillugu pivoq. Kalaallit Nunaannut Savalimmiunullu aningaasat agguagassat danskit aningaasatigut inatsisaaniit 30 millionit koruuniupput, nunat marluk akornanni agguagassat. Taamaattussaanngikkaluarpoq, Aki-Matilda Høegh-Dam oqalugiaatimini taama oqarpoq. “Danmarkip Savalimmiunut pisussaaffii ikinnerupput Kalaallit Nunaannut sanilliullugu. Taamaakkaluartoq Atlantikup avannarpasissuanut ilaasortat sisamat aningaasat agguagassat

Folketingimi ilaasortaq Aki-Matilda Høegh-Dam aamma Inatsisartunut ilaasortaq Kuno Fencker oqallissaarusiartik qaammammi matumani nassiuppaat. Tassani piumasaraat Issittoq pillugu Aallartitaq Kalaaliusariaqarnera imaluunniit nunap inoqqaajusariaqartoq oqariartuutigaat. Taamatut piumasaqaateqarneq Socialistisk Folkepartimiit Kalaallit Nunaat pillugu oqaaseqartartup isornartorsiorneqarpoq. Piumasaqaat ammip qalipaataanik immikkoortitsinerusoq isornartorsiorpaa. ”Atorfinitsitsinermut tunngatillugu ammip qalipaataa apeqqutaatinneqartassanngilaq. Ammimik immikkoortitsisarneq aamma immikkoortitsisarneq uagut akerleraarput”, SF-imit Karsten Hønge danskit nutaarsiassaqartitsiviani Altingimi issuarneqarpoq.

All.: Anders Olsen, Inatsisartunut ilaasortaq, Siumut Nunatta kujataani angallannikkut pissutsit ilungersunartorujussuunerat ulluni makkunaneqqissaaq ilisimavarput. Angallannikkut atugassarititaasut ilungersunareeqisut Narsami ippassaaninnguaq alianaqisumik pisup suli ilungersunarnerulersippai, tassami qulimiguulik nunatta kujataani kiffartuussisuusoq pinerluttoqarneratigut ajortumeerneqarmat. Narsarsuup tungaanut suli sikuuvoq aammalu sikorsuit ullorpassuanngortuni maanna kujataani takkusimaarput ilaatigut angallavigineqarsinnaanatik. Sulilu akornutaagallarnissaat siulittuutaavoq. Taamaammat nunatta kujataani piaarnerpaamik immikkut iliuuseqartoqartariaqarpoq, taamaanngippat ilaasorpassuit maanna ullorpaalussuarni

Kommuneqarfik Sermersooq pillugu oqallinnermut maanna ilanngutilaassaanga. Uani Kangiani, tassa tunumi, oqartussaaffimmik annertuumik arsaarinnissimaneq eqqartorneqartillugu kommuneqarfik Sermersuup ingerlasimaneranut oqaaseqarusullunga. All.: Dorthe-Marie Mogensen-Fontain, Kommunalbestyrelsimi ilaasortaq Paamiuniit, Siumut Kommuneqarfik Sermersuummi annertuupilussuarmik Nuuk inituvoq. Aap aamma taamaattussaavoq, tassami nunatsinni illoqarfiit pingaarnersaraat. Allaat ima initutigaaq Nuup avataaniittugut 1.25 mia. kr. atorniarnermi Nuummiinnaq atugassaasuni amerlanerussuteqartut akuersineratigut pilliuteqartitaaleratta. Illoqarfinni mikinerni innuttaasut (innuttaasuusimasut),

Naalakkersuisunut allakkat ammasut Piffissami kingullermi Naalakkersuisunit tikeraarneqallattaarnerput nuanneq, piffissamilu matumani pissanganartutut isigaara Naalakkersuisut assigiinngitsut tikeraartitta oqaloqatiginerani eqqartukkatta qanoq iliuuseqarfigiumaneqarnissaat qanoq pimoorutsigineqarnersut paasissallugu. All.: Simon Simonsen, Kommune Kujallermi Kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Naalakkersuisummi oqaloqatigisat tamarmik ersarissumik oqariartuutigaat Kujataata inuussutissarsiornikkut siumut aallartinneqarnissaata pisariaqavinnera, tamassumallu qanoq iliuuseqarfigineqartariaqarnera allaqqunneqarsinnaanngitsoq. Taamaattumik maanna uanga Kommune Kujallermi Kommunalbestyrelsimi ilaasortatut assut paaserusullugit Naalakkersuisunut apeqqutinik

Ukiuni arlalinni aalisarnermut inatsit nutarterniarneqartartoq oqallisaajuarpoq aamma piffissami matumani saqqummiunneqarnissaa sammineqallattaartarpoq. Inuiaqatigiit aningaasarsiorneranni nappaterput pingaarnerpaaq nutartertariaqavissoq pineqaleraangat, aalajangernissaq kinguarsarneqartutut ilisarpoq, tassami soqutigisaqaqatigiit assigiinngitsut sunniiniarnerillu amerlaqisut peqqutaaqataalertarput. Aaliangertariaqalerpugulli! Siumut isumaqarpoq, aalisarnermut inatsit nutarterneqarluni aallartinneqartariaqartoq, tamattalu suleqatigiilluta alloriaqqinnissarput aalajangiisinnaassuseqarnerpullu takutissagipput. Siumut isumaqarpoq immami pisuussutitta nunatsinnut aningaasarsiutigineqarnerulernissaat aqqutissiuutissallugu suliassatsinnut avaqqunneqarsinnaannani ilaalluinnartoq. Tamanna Aalisarneq pillugu Ataatsimiititaliarsuup annerusumik tikinngilaa. Aalisarneq

Kommunerujussuanngornerup aallartinneraniit maannamut Kommuneqarfik Sermersooq nunaqarfinnut pitsanngorsaanermik aaqqissuussisimaneranik tigussaasoqaranilu takussaasoqanngilaq, sulilu ajorsiartorpoq All.: Laura Taunâjik Uitsatikitseq, Sermersuummi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq Ukiorpassuanngulersuni nunaqarfinni inissialiornikkut ineriartortoqanngilaq, killormulli illut isaterneqartut amerliartorput sulilu aamma amerliartuinnartussaallutik. Inissiassanik sanaartornissamut siunnersuutit amerlanerussuteqartunit itigartinneqartuaannarput ersarissunilli tunngavilersuutinik saqqummiussisoqanngisaannarluni. Tupinnanngilluinnarpoq Nuuk inuttusiartuinnarmat muminganimmi inoqarfiit mikinerusut inuerusarneqarput, naak nipituuliuutiginngikkaluaraat tusaaneqarsinnaanngitsumik periuseq tamanna ingerlanneqarpoq. Allaanngilarmi nipaarsaartumik nunaqarfinnik matooraanissaq

Lars Poulsen, Siumut Kuummiuni inuppassuit atsioqatigiinnerat ilanngullugu nassiunneqarpoq. Qisuariarnerat maanna ingerlateqqinneqarpoq. Nuummi atisanik allanillu nutaanik puussiaq 10 kr.-imut immersinnaanera akilersinnaasutut Pilersuisoq A/S-imiit isigineqarsimavoq, kisiannili naatsiiaannarnilluunniit pilersuisarnissaq atuussimasoq, maanna akilersinnaannginnerarlugu Kuummiuni unitsiinnarneqarsimavoq. Taamatut Kuummiuni innuttaasut pilersorneqartussaatitaasut sumilluunniit tusarniaaviginngiivillugit aalajangiisoqarsimavoq. Inuiaqatigiit suliffeqarfik pigisaata pissutsit ajornerulersippaat, naak 135 mio. kr. sinneqartooqqammerluni. Tamanna pillugu Kuummiuni innuttaasunik arlaqangaatsiartunik atsioqatigiittoqarpoq, ilaatigut

Siumumi kommunalbestyrelsimi aamma nunaqarfinni aqutsisuni sulinerup ataqatigiissuunissaa pingaartipparput. Taamaammat kommunalbestyrelsimi ilaasortat aammalu nunaqarfinni aqutsisut suleqatigiinnerat nukittorsarniarlugu sulinerput pimoorupparput. Matumani Kitsissuarsuit tunisassiorfeqalernissaa ataatsimoorullugu anguniagarivarput All.: Malene Geisler Larsen, Nunaqarfinni Aqutsisunut ilaasortaq aamma Aqqa Samuelsen, kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Malene Geisler Larsen Kitsissuarsuit tunitsiveqalernissaa pillugu sulissutiginnittuni siuttut ilagivaat. Malene Geisler Larsen nunaqarfinni aqutsisutut sulinermini Kitsissuarsuit tunisassiorfeqalernissaa siunnersuutigisimavaa, pissutigalugu

Nutsigaq – Marlunngornermi statsministerimut Mette Frederiksen Folketingssalenimi apeqqarissaarneq pivoq. Siumumiit Aki-Matilda Høegh-Dam siulliulluni aperivoq, paasiniarlugu kalaallit Inuit Danmarkimiittut inatsisitigut isumannaatsuuneq qanoq isumannaarneqassanersoq. “Qanoq suleqatigiittoqarsinnaava, kalaallit Inuit inatsisitigut isumannaatsuuneq annaakunnaarsillugu aammattaaq meeqqagut kinaassutsiat, piorsarsimassusiat oqaatsillu ataavaarnissaannut isumannaarnissaq angerlarsimaffiup avataanut inissiisarnermut atatillugu?”, Aki-Matilda Høegh-Dam taama aperivoq. Peqatigiiffik Mentor Immanuelip Siumut Folketingimi eqqumaffigeqqoreermagu, meeqqat angerlarsimaffiup avataanut inissiisarneri Danmarkimi

Pissaanermik atuisarnerup nalunaarutigineqartannginneri, utoqqaat anitsaaliorniarlugit matut allunaasamik qilersorneqartarnerat, utoqqaat ilaat nutaamik nangilerneqarnissaminnut ullut pingasut utaqqisariaqarnerat, sulisullu sulinngitsuukulaarnerat. Ombudsmandip Qasigiannguani Qeersaat Illuanni misissuinerani nalunaarusiami ersersinneqartut ernumanartoqarput, pissutsillu taamaannerat akuersaarneqarsinnaanani All.: Aqqa Samuelsen, Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimi Siumut gruppiani siulittaasoq. Ombudsmandip Qasigiannguani Qeersaat Illuani nalunaarusiaa kingulleq saqqummertoq ernumanartorpassuarnik saqqummiussivoq. Utoqqaat ulluinnarni utoqqaat illuani qanoq atugaqartinneqarsinnaanerat ilaatigut saqqummiunneqarpoq. Pissutsillu

Siumut Ikerasaarsuk februaarip aallaqqaataani ornigarneqarluartumik ataatsimeersuarpoq. Ukiorpassuarni siulittaasutut tatigisaalluni siuttuusimasoq ingerlaqqittorlu, Ruth Filemonsen taamak oqaluttuarpoq. Arfinernut ataatsimeersuarneq aallartinneqarpoq unnullu nuannersumik ingerlanneqarsimavoq, pisarnertut siulersuisunut qinersisoqarluni. Ikerasaarsummi siulersuisunngortut ukuupput: Siulittaasoq: Ruth Filemonsen.Siulittaasup tullia: Anthon Petersen.Aningaaserisoq: Dorthe Inûsugtoq.Allatsi: Richarth Inûsugtoq. Siulersuisunut ilaasortat: Agnethe Inûsugtoq.Jørgen Inuusuttoq.Nielsine Inuusuttoq. Peqataasut qinigaasullu tamaasa pilluaqquagut sulinerminnilu iluatsitsilluarnissaanik kissaallugit.

Ajuusaarnarpoq KNR-ip tusagassiortuanit apersorneqarnitsinni akissutigisagut qulequtsiussami minnerpaannguamilluunniit ilanngunneqarsimanngimmata. Tamanna illuinnaasiortumik tusagassiinertut taaneqarsinnaavoq All.: Frantz Lundblad & Karl Thue Nathanielsen, Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimut ilaasortat, Siumut Aap, juni 2022 aamma august 2022 ataatsimiisitaliami Inuit-ni (inunnik isumaginninnermi ataatsimiisitaliaq) aamma ataatsimiisitaliaq Inua (aningaasaqarnermut ataatsimiisitaliaq) ataatsimiinnitsinni kommunip sussaqarfiini assigiinngitsuni aningaasaliissutinik sippuisoqartussaaneranik ilisimatinneqarpugut. Aattaalli aningaasat sippukkat amerlassusaat aningaasaqarnermut ataatsimiititaliamut 19. oktober 2022

Siumut Aasiaat januaarip 22-ani 2023 ileqquusumik ataatsimeersuarpoq Siorna Siumut Aasiaat ataatsimeersuarmat ersarissumik siuarsaanissamut tikkuussineq siulersuisut annermik angusassatut suliniutigissallugu siunniussimavaat – minnerunngitsumillu kinguaariit nikeriarnissaat aqqutissiuukkumallugu suliniutit aallartisarneqalersimallutik. Ataatsimeersuarnermi tamakku allarpassuillu angusaqarluarfiusimasutut nalilerneqarput akuerineqarlutillu, tassa toqqammavissaq nutaaq ilineqartutut immat. 2025-mi kommunimut qinersinissaq siulersuisunngortut piareersaatigilereerlugu suliniutigaluguttaaq aallartereerpaat. Siumut Aasianni siuarsaajuarnissaq, inerisaaqqinnissaq aamma siornatuut ilaasortanik nutaanik tikilluaqqusiuarnissaq piareersimaffigineqartuassaaq. Ataatsimeersuarneq

Siumut Folketingimi ilaasortaatitaata Aki-Matilda Høegh-Damip qinigaaffimmi matumani neriulluarlunilu anguniagaqarpoq. Suliniutinik arlalinnik Kalaallit Nunaannut iluaqutaasussanik angusaqarluarnissani siunnerfigaa Statsministerip ammaalluni oqalugiaataa Folketingimi ilaasortanit sisamanngormat oqallisigineqarpoq. Tassani Aki-Matilda Høegh-Damip ukiunut tulliuttunut anguniakkani saqqummiuppai. Anguniakkani piviusunngortinnissai siunnerfigaa – Folketingimi ukiorpassuarni suliarineqarsimanngitsorpassuit ilaatigut nutarsarniarlugit siunnerfeqarpoq. – Inuussutissat pillugit oqartussaaffiit pillugit aalajangiussimasat, Nunanut allanut tunngatillugit oqartussaaffik aamma inuiaqatigiinnut ilanngutititsisarneq pillugit aalajangiussat,

Januaarip 21-ani 2023 piffissami 16-19 Siumup ingerlanneqarnera pillugu oqaloqatigiinnissamut qaaqquneqarputit. Kaffe, the, sodavand kaagillu iggisigalugit. Siumup qullersaqarfiani ualeq unnullu nuannersoq atoriartoruk, politikerit Siumumilu atorfillit naapillugit.

Ukiuni kingullerni ukiup naalernerani imaatigut inuussutissarsiorneq inuppassuarnit nappatigineqartoq annertuumik akimmisaartinneqartarpoq. Ukiut aggersut suli peqqarniinnerusinnaapput All.: Lars Poulsen, Inuussutissarsiornermut oqaaseqartartoq, Siumut Silap allanngoriartornera ilutigalugu, naatsorsuutiginngisatsinnik anorersuarujussuit, imarlunneq atasuinnarmillu silarluk nalaanneqartalerput. Tamatuma kinguneraa aalisarnermik piniarnermullu inuussutissarsiuteqartut sakkortuumik eqqorneqartarmata. Akulikilligaluttuinnartumillu taamak nalaataqartarneq isiginnaalersimavarput. Pissutsit kingunerisaanik sinerissap qanittuani aalisartunut piniartunullu aningaasaateqarfimmik pilersitsisoqartariaqartoq aammaarluta politikikkut suliaqartut akornitsinni eqqartorparput. Ukiuni kingullerni

Malene Geisler Larsenip Kitsissuarsunni nunaqarfinni aqutsisuni ilaasortap Inuit Ataqatigiinniit tunuarluni Siumumut nuunnermini toqqammavilersuutai pisinnaatitaaffiiagaanermik oqariartuuteqartut taperserpagut, nunaqarfinnilu aqutsisutut inissisimatilluni naleqartinneqannginnermik kiserliornermillu misigisimanermik oqariartuutai paasilluarsinnaallutigit All.: Aqqa Samuelsen. Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimi Siumut gruppiani siulittaasoq Malene Geisler Larsen Inuit Ataqatigiinniit tunuarluni Siumumut nuuttoq tikilluaqqungaarparput suleqatiginissaanullu isumalluarfigilereerlutigu. Nunaqarfinni aqutsisut oqaloqatigisarneranni paasivarput, nunaqarfinni aqutsisut kommunip allaffiani allaffimmiumut paarlatsitut sulisumiilluunniit

Ukioq 2022 aallartippoq Siumut Naalakkersuisooqatigiinnut illuatungiliuttutut ingerlaneranik aallaavilimmik. Siumumilu tamatumani pingaartissimavarput illuatungiliunnissarput tunngavilersorluakkamik, akisussaassusilimmik aammalu “uppititsiniaaneriinnavinnermik” inuiaqatigiillu avissaartuunnissaat salliutinnagu kisiannilu uparuagassaasinnaasut pillugit saqqummiussisarnikkut piffissaatillugulu eqqortumik sakkortuuliorsinnaanissaq ingerlattassallutigu, nunarput inuilu pillugit sulissagatta. Inuiaqatigiimmi amerlanerussuteqarluartut, immaqaluunniimmi tamarmik, pisariaqartinnerpaasaat tassaammat politikerit suleqatigiissinnaasut pilersinneqassasut. Upernaarli Naalakkersuisut Siulittaasuata Siumumut saaffiginnissuteqarnerata kingunerisaanik Siumumi siulersuisuunerit tamarmiusut aamma Inatsisartut gruppe tamakkiisup tunuliaqutsiineratigut Naalakkersuisooqatigiit

Kalaallit Nunaat pillugu ataatsimiititaliami qinigaaffimmi ukiuni marlunni siullerni Aki-Matilda Høegh-Dam siulittaasuusussanngorpoq, Issittoq pillugu ataatsimiititaliami qinigaaffiup ingerlanerani ukiuni marlunni aamma siulittaasuusussanngorluni Issittoq pillugu ataatsimiititaliami Savalimmiunit Sjúrður Skaale, Javnaðarflokkurin, qinigaaffimmi ukiuni marlunni siullerni siulittaasooqqaassaaq. Kalaallit Nunaat pillugu ataatsimiititaliami Aki-Matilda Høegh-Dam qinigaaffiup ingerlanerani siulittaasooreeruni ataatsimiititaliami siulittaasup tulliatut inissisimalissaaq. Nunanut allanut ataatsimiititaliami inissitsiterisoqaqqippat Aki-Matilda Høegh-Dam ataatsimiititaliami ilaasortaalissaaq, kiisalu NATO-p

Ukiup taarnerpaaffia, ullukinneq, qanga siulitta pingaartorsiutigisarsimagaat oqaluttuassarsiatsinnut ilaavoq. Ulloq taanna nalitsinni suli pingaartittarparput, inuunitsinnut neriuummik isumalluarnermillu tunisisarmat. Ullumi ulloq aallartiffigalugu qaamaneq uteriartoqqilissaaq, ornitarpullu aasassaq isumalluarfigaarput, neriulluta ukiumi nutaami nunarput pisarnermisut tamatsinnut pissaqartitsilluarumaartoq. Qanortoq ulloq atorluarisiuk, neriuummik tunisinera pigiliullugu. Erik JensenSiulittaasoq

Piniartut piniagassaarullutik aningaasarsiorfissaaruttut suliffissarsiortutut nalunaaginnarlutik ikiorneqaqquneqassanngillat. Naalakkersuisoq pineqartoq piniartunut qamannga pisumik utoqqatsertariaqartoq, Naalakkersuisullu kinguarsaanertaqanngitsumik suliassartik naammassissagaat Siumup naatsorsuutigaa All.: Doris J. Jensen, politikikkut oqaaseqartartoq, Siumut Isumaginninnermut, Suliffeqarnermut Nunamullu Namminermut Naalakkersuisoq ippassaammat avammut oqariartorpoq, piniartut piniagassaarullutik aningaasarsiorfissaaruttut suliffissarsiortutut nalunaaginnarlutik ikiorneqaqqullutik pisortanut saaffiginnissasut. Siumup tamanna isumaqatiginngilluinnarmagu oqaatigissavara. Namminersorlutik inuussutissarsiortut, uani piniartut, pisortanut saaffiginniinnaqqullugit oqarfigineqarsinnaanngillat, Naalakkersuisutut ilutigisaanik naatsorsuutigisimagaanni

Kommuneqarfik Sermersuup aningaasanik 1.25 milliardinik attartorniarnera Naalakkersuisut decembarip 15-iani 2022 ataatsimiikkamik akuersissutigaat. Tamannalu aatsaat pivoq Siumup kommunimi tunuliaqutaasa aamma siulersuisuunerisa tamakkiisumik piumasaqaatai qulakkeerneqarmata, Siumullu piumasaqaatit avaqqunneqarsinnaanngitsutut isigalugit Naalakkersuisuni sulimmat All.: Erik Jensen, Siumup siulittaasua Kommuneqarfik Sermersuumi killiffik ingerlatsisimanerlu tulluusimaarutissaanngiivippoq. Siumup ulluinnarni sulinera immikkoortortaqarfiit qinikkallu akuutinnerisigut tunngavilersuinerisigullu tunuliaqutersorneqarpoq. Kommuneqarfik Sermersuup ukiorpassuarni ingerlanerlussimaneranut tunngatillugu aningaasarpassuarnik atorniartariaqalernera assinganik

Kulusummi solari 120.000 literi nunamut immamullu kuuppoq. Eqqugaapput ulluinnarni nunamik immamillu atuisut. Mittarfeqarfiit erngertumik taarsiissussanngortinneqanngikkunik, Naalakkersuisut ajunaarnersuaqarnermut aningaasaateqarfimmik atuillutik aallartissasut Siumup kaammattuutigaa All.: Lars Poulsen, Inuussutissarsiorneq pillugu oqaaseqartartoq, Siumut Decembarip tallimaani Kulusummi solari 120.000 literi Mittarfeqarfiit orsussaasivianit nunamut immamullu kuuppoq, nunarujussuaq imartarlu annertooq mingutsinneqarlutik. Pisoq ajunaarneruvoq pisuusoqarani pisoq, tassami Mittarfeqarfimmi sulisut piaarinaatsoorlutik taamak inissittoorput. Naatsorsuutigineqartariaqartorli

Kommune Qeqertalimmi 21 millioninik sippuisoqareersorlu Ataatsimiititaliaq Inuit-ni siulittaasoq oqaaseqartinneqanngimmat pissusissamisoorsorinngilarput. Taamaammat Ataatsimiititaliaq Inuit-ni siulittaasoq saqqummerluni nassuiaasariaqarpoq All.: Aqqa Samuelsen, Kommune Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimi Siumup gruppiani siulittaasoq Kommune Qeqertalimmi missingersuutinik 21 millioninik sippuineq suliassaqarfimmi Inuit-ni pivoq. Sippuineq taama imaannaanngitsigisoq Ataatsimiititaliaq Inuit-ni siulittaasup oqaaseqarnissaa pisariaqartipparput. Missingersuutinik sippuinermi Ataatsimiititaliaq Inuit-ni siulittaasutut isumai paasineqartariaqarput. Borgmesterip Ane Hansenip, qinikkat aningaasanik atuivallaartoqarsimasinnaaneranik

Killiffik eqqarsaatigalugu takusinnaanngilarput ilumut qulimiguullit nutaat kiffartuussinissamut naleqquttuunersut. Anillariarfiusinnaasumik nassaarniartoqartariaqartoq ilungersortumik piumasaraarput All.: Sakio Fleischer, Avannaata Kommuniani Siumut Gruppiani siulittaasoq Aasaq qulimiguullit nutaanik taaneqartut Uummannap eqqaani angallassillutik aallartimmata isumalluarsimaqaagut, tassami oqaatigineqarmat Bell 212-init piginnaasaqarnerullutillu sukkanerullutillu ikummatissamik atuinikinnerusut, aammalu ilaasoqarnerusinnaasut oqaatigineqarmat kiisami annertuumik pitsanngoriartoqarnissaa isummatsinniissimavoq. Piffissalli ingerlanera ulloq manna tikillugu, takusinnaalerparput ajoraluartumik qulimiguullit taakku ilumut naleqqunnersut

Kusanaatsuliat matussuserniarlugit Kommuneqarfik Sermersuup 1.250 million koruuninik aningaasanik qinnuteqarnera Naalakkersuisut oqaluuserissavaat sisamanngorpat 15. december. Tassunga atatillugu Siumut Nuuk, Siumut Tasiilaq aamma Siumut Paamiut piumasaqaateqarput Ippassaq sapaammi 11. december Kommuneqarfik Sermersuumi kommunalbestyrelsimi Siumut ilaasortaatitai Siumup siulittaasuanut Erik Jensenimut piumasaqaatinik nassiussipput Naalakkersuisut aningaasanik 1.25 mia. koruuninik qinnuteqaataannut oqaluuserinninnissaannut. Kommunalbestyrelsimi Siumumi ilaasortat qinigaaffimmi kingullermi maannalu nakkutilliisutut inissisimasimavoq aamma

All.: Inunnguaq Reimer (Siumut Aasiaat) aamma Ove Berthelsen (Siumut Qeqertarsuaq) Sumiiffitsinni politikikkut suleqatigiiffitta orniginartinneqarluni qinikkat ilaannit ilaasortanngorfigiumaneqartarmat assut nukittuallaatigalugulu nuannaarutigaarput. Tassunga atatillugu immikkut ilaasortanngortut kingulliit, Qeqertalimmi Kommunalbestyrelsimut Nunaqarfinnullu Aqutsisunut ilaasortat tikilluaqqungaarpavut. Pineqartut Inuit Ataqatigiinniit nuussallutik aalajangersimapput, pisarnitsitullu oqaloqatigiinneq paaseqatigiinnissarlu siunertaralugit ingerlatsinerput nangissavarput. Siumut tunngavimmigut tassaavoq naligiinnissamik, kiffaanngissuseqarnissamik akisussaaffeqaqatigiinnissamillu pingaartitsilluni politikikkut suleqatigiiffik, sutigut tamatigut immikkoortortaqarfinnit tunngaveqarluni

Sineriatsinni inissaaleqineq iliuuseqarfigineqartariaqartoq tamatta nalunngilarput, sumiiffinni innuttaasunut kiffartuussinerup nukittorsarneqarnissaa ilanngullugu. Naalakkersuisut siusinnerusukkut periuserineqartarsimasoq eqquteqqippalulermassuk neriuummik peqarnerulersitsivoq, taamaakkaluartoq pisariaqarluinnarpoq Uummannami inissanik sanaartortoqarnissaa All.: Elisabeth Nielsen, Avannaata Kommuniani kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Nuup avataani illoqarfiit nunaqarfiillu inissaaleqiffiungaatsiartut Namminersorlutik Oqartussat iliuuseqarfigisariaqarpaat, pingaartumik Uummannaq. Inissaqarnikkut sulisussaqarnikkullu Uummannaq ilungersunartumik inissisimavoq, iliuuseqarfigineqartariaqartumik. Inissaaleqinerlu annertooq tamanna Avannaata Kommuniata kisimiilluni naammassisinnaanngilaa. Uummannami suliffissaaleqisoqanngilaq, aalisakkanik

All.: Lars Jørgen Kleist, siulittaasup tullia, Siumut Nuuk Siullermik SIUMUT Nuummiit isumaqarpugut ajuusaanarluinnartoq Kommuneqarfik Sermersuumi ulluni 17-18. november 2022, Aalisarneq pillugu isumasioqatigiittoqarnerani inuussutissarsiutigalugu Piniarlutik aalisartutullu Ittoqqortoormiuneersut peqataatinneqannginnerat. SIUMUT Nuuk isumaqarpoq – ukiorpassungortoq Tunumi inuussutissarsiornikkut inerisartortitsiniarneq isumasioqatigiinnerpassuarnillu ingerlatsivineqartareersoq – maannangaaq politikikkut inerisaanissaq ingerlanneqartariaqalersoq. Qanoq ingerlariaqqissaagut? Susoqartariaqarpa?Nalunngilarput Tunup sineriaa – avataalu aalisagarpassuaqartoq (raajat, saarulliit allallu) aammalu soorlu 

All.: Paarnannguaq Mathiassen, Ilulissat Ilulissani imeqarfimmik anginerusumik pilersitsineq siunissamut anigaasaliinerussaaq. Taamaammat inatsisartunik suliarineqartariaqarpoq. Inuussutissarsiutinik nutaanik ineriartortitsinissaq illoqarfiullu ineriartorteqqinnissaanik eqqartuisoqartillugu tamanna avaqqukkuminaatsorujussuummat. Mittarfissuit Nuummi Ilulissanilu sanaartorneqarput taakkulu piareeraluttualerlutik. Nunaqavissut inuussutissarsiutinik pilersitsisinnaanerat aatsaat taama periarfissagissaartigalunilu siunissagissaartigaaq. Nunami inuussutissarsiorneq, imaani inuussutissarsiorneq, takornariaqarnerlu eqqarsaatigalugit. Nunatsinni aningaasarpassuit atorlugit mittarfissuit aningaasaliiffigineqareersut atorluarnissaat akortariaqarparput. Kingusinaarneruvoq oqassalluni takornarissat aqunneqarsinnaasumik tikerartinniarneqassappata. Isumaqarpungali umiarsuarsuit tikittartut

Kalaallit meerartaasa Danmarkimi angerlarsimaffiup avataanut inissinneqartarnerinut pissusissamisuunngitsunik pisoqartarpoq, kalaallillu meerartaat pillugit politikikkut akiuunnissaq ataavassaaq. Angerlarsimaffiup avataanut inissiinermi kalaallit meerartaasa naleqartitatik pingaaruteqartut, soorlu oqaatsit piorsarsimassuserlu annaasinnaavaat Kattuffik Mentor Immanuel, kalaallit ilaqutariit Danmarkimi isumaginnittoqarfimmi suliani siunnersuisartoq, Siumut Christiansborg allaffiani pingasunngornermi ullumi pulaarput. Mentor Immanuelimit ataatsimiinnissaq apersuutigineqarsimavoq, Siumut Folketingimit pilersaarneqarsimalluni. Siumut IA-lu Folketingimi ilaasortaatitaat,  Aki-Matilda Høegh-Dam Aaja Chemnitzilu

Inuit Ataqatigiit siulittaasuat aamma siulersuisui Naalakkersuisooqatigiinni suleqatigiinneq pillugu tunngaviusumik nalilersugassaqartut Siumut isumaqarpoq All.: Erik Jensen, siulittaasoq, Siumut Tallimanngormat novembarip 11-ani immikkoortoq 7-ip, tassa aappaagumut aningaasanut inatsisissatut siunnersuummi Inatsisartuni samminninnermi, aappassaaneernerani Inuit Ataqatigiit sinnerlugu apeqquteqartoq, Kristian Jeremiassen, sakkortuumik Siumumut saassussivoq. Pineqartoq apeqquteqarnermini Siumumut eqqunngitsumik appisaluussilluni assullu kamalluni ilaatigut oqarpoq “kisianni ajoraluartumik Siumut Naalakkersuisooqatigilerparput. Malugalugu ajoraluartumik”[1]. Kristian

Borgmesterertaamit neriorsuut atituumik suleqatigiinnissaq oqaasiinnaavoq aamma IA-p kinaassusivia Naleqqamit tunuliaqutaqarluni takoqqipparput; pissaaneqarniakujunneq nalissaqanngitsoq. Aamma kommunimi amerlanerussuteqartut neriuutissaarullutik iliornerat, suullu tamaasa sakkugalugit missingersuutinik piviusorsiunngitsunik aalajangiinerat, putorujussuarmik tunngavilersorneqarsimanngitsumillu 1.250 millioninik amigartooruteqarfiuvoq. Karsi imaqanngilaq All.: Siumup gruppia, Kommuneqarfik Sermersooq Ataasinngorneq ulloq 31. oktober Kommuneqarfik Sermersuup kommunalbestyrelsiani Siumut gruppiat aappassaanik isumaqatiginninniaqqullugit aggersarneqarput. Tassa Siumut gruppiata missingersuutinut 2023-mut ukiullu pingasut

Siumut inuiaat nunarpullu pillugit sulivoq. Folketingimullu Siumut qinigaatitaqarpat, qinersisartut sinnerlugit piumasaqaatillu ersarissut tunngavigalugit sulineq ingerlanneqassaaq All.: Erik Jensen, Siumup siulittaasua Folketingimut qineqqusaarneq naammassiartulerpoq, Siumullu erseqqissumik qinersisartunut oqariartuutigai, folketingimi Socialdemokratit suleqatigineqarnerat nanginneqassasoq sunillu tunngaveqarnersoq. Suleqateqarneq ataatsimilluunniit inuiaat nunarpullu pillugit nalornissuteqarnermik tunngaveqanngitsoq. Inuiaqatigiimmi ilisimalluarpaat Siumut Folketingimi sulinermi ersarinnerpaamik inuiaat nunarpullu sinnerlugit qununani iluareqqusaaranilu suliuarsimasoq. Siumumilu isumaqarpugut qinersisartut

All.: Aki-Matilda Høegh-Dam, Folketingimut qineqqusaartoq, Siumut Siumut Folketingimut qinigaaqqilluni iseqqissappat, Kalaallit Nunaannullu tunngasumik ataatsimiititaliami siulittaasuuffik qinigaaffik siulianittuullu inissiffigeqqissappagu, Nunarput sinnerlugu qinikkap aappaanut siulittaasuuffik avillugu Siumup tunniunniarpaa, piumasaqaatitaqanngitsumik. Taannaavoq Siumup isumaqatigiinngittarnerit aallaaviginagit, partiit ikaarlugit suleqatigiikkusunnermut anguniagaa. Siumup inuiaqatigiit sinnerlugit demokrati ataqqiniarpaa, piumasaqaateqanngitsumik. Qineqqusaarnermi arlaleriartumik tusareerparput, Folketingimut qinigaagallartup aappaata tamanna kissaatiginngikkaa, naak siulittaassuuffik taanna taamatut pissarsiarisimagaluarlugu. Partiillu

Qinigaaffiup siuliani naalakkersuisooqatigiit anguniagaat suluusalinnut mittarfiit Qasigiannguani, Qeqertarsuarmi Kangaatsiamilu sanaartorneqarnissaannut pilersaarutit ingerlasimagaluarput. Siorna aningaasanut inatsimmi Qeqertarsuup Tunuani suluusalinnut mittarfiit Inuit Ataqatigiit Nalerarlu naalakkersuisooqatigiinnerisa nalaani peernikuuaat. Tamanna akuerisinnaanngilarput All.: Aqqa Samuelsen, Qeqertalimmi kommunalbestyrelsimi Siumut gruppiani siulittaasoq Massakkut ”taamaallaat” Tasiilami aamma Ittoqqortoormiuni suluusalinnut mittarfiliornissamut pilersaarutit ingerlanneqarput, Qeqertarsuup Tunuani suluusalinnut mittarfiit aningaasanut inatsimmi aallerfigineqarlutik unitsiinnarneqartut. Tamanna akuerisinnaanngilarput. Qeqertarsuup

Folketingimut qineqqusaarnermut atatillugu Ilulissani oktobarip 15-iani oqallinnermi NATO oqaloqatigiinnermut ilanngutitinneqarpoq. Oqallinneq taanna tikilluaqqusaavoq, naak apeqqut Inatsisartut suliassaqarfianut ilaagaluartoq, kisianni IA sinnerlugu qineqqusaartup oqariartuutaa aarlerinartoqarpoq; uagut illersorneqarnissatsinnut NATO tikilluaqqusaanngitsoq All.: Markus E. Olsen, Siumut sinnerlugu Folketingimut qinigassanngortittoq Kalaallit Nunaat NATO-mut ilaasortaavoq, taamaapporlu Danmarki 1949-mi iligiinnut aallartitseqataassuummat. Taamani uagut nunasiaataavugut nunatsinnut tunngasutigut oqartussaaffeqarata, pingaartumik apeqqutit nunanut allanut

Nunatsinni meeqqat inuusuttullu naqinnernik ilisarinnissinnaanngitsut aamma allanniarnermikkut atuarniarnermikkullu ajornartorsiuteqartut, kisimiittutut misigisarnerat, siusinaartumillu ikiorserneqartannginnerat allanngortariaqarpoq. Aqqutissiuunneqartariaqarput inuiaqatigiinni suleqataalernissaminnut ilinniagaqalersinnaanissaminnullu All.:  Paarnannguaq Mathiassen, Ilulissat Isumaqarpunga innuttaasut naqinnernik ilisarinnissinnaanngitsut siusinaartumik iliuuseqarfigineqarsinnaasariaqartut, ilinniaqqinnissamullu ikiorserneqartarnerannut tunngasut tigussaanerusariaqartut.  Pingaartippara kikkulluunniit maani nunami atorfissaqartinneqarnerat oqaasiinnaanani timitalerneqassasoq: akuutitsinikkut aqqutissiuussinikkullu. Siullermik aperisariaqarpunga ullumikkut nuna tamakkerlugu meeqqat atuarfiini, meeqqat inuusuttullu, naqinnernik ilisarinnissinnaanngitsut, atuarniarnermikkut allanniarnermikkullu, ajornartorsiuteqartut

Folketingimut qinersisoqarnissaa pingasunngormat avammut nalunaarutigineqaraluartoq ministeriunerup ammaalluni oqalugiaataa tunngavigalugu sisamanngormat oqallittoqarpoq. Siumumit Aki-Matilda Høegh-Dam ilanngulluni oqalugiarpoq Danmarkip nunasiaateqarsimanera pillugu Folketingimi siornatigut oqariartuuteqartoqarnikuunngitsoq Aki-Matilda Høegh-Dam siullersaalluni Danmarkip nunasiaateqarsimanera tikkuarpaa. Tunngaviusumik inatsit 1953-mi atuutilermat nunasiaateqarneq atorunnaartoq oqaatigineqartarpoq. 1960-ikkunnili Kalaallit Nunaannut eqqunngitsuliorneq aallartippoq, Aki-Matilda Høegh-Dam oqarpoq. – Kisitsisinngorlugu tamanna uppernarsarsinnaavara. 1960-mi Kalaallit Nunaanni ataasiaannarluunniit imminut toquttoqanngilaq. 1900-p ingerlanerani

Nappaammik eqqugaallutik sulisinnaajunnaartut qanoq pisinnaatitaaffeqarnersut kiap illersussavaa? Systemip? Inatsisit? Inunnik isumaginninnermut inatsisit aporfiusartut aaqqinneqarnissaat pillugu piaarnerpaamik suleqatigiissitamik pilersitsisariaqarpugut. Kommunit ulluinnarni inunnik isumaginninnermi sullissisut, inatsisinillu atuutsitsisut suleqatigiillutik inatsisit aaqqiiffigisariaqartut, inuit eqqugaasartut pillugit aaqqinneqarnissaat, sulissutigisariaqarpaat – Systemi pinnagu inuit pillugit inatsiseqassaagut All.: Peter Davidsen, Sermersuummi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Tamatta ilisimagunarparput inuit taamatut eqqugaasut annertuumik sorsuuteqartartut, tassami ullormiit

All.: Lars Poulsen, Inatsisartunut ilaasortaq, Siumut Siumit tunngaviusumik anguniakkatsinnut ilaareersoq imminut pilersorneq pisoq aallaavigalugu nukittorsarneqartariaqarpoq, inuiaqatigiit nunarsuarmi akit qaffakkiartorneranut akiuussinnaalersinneqassappata, tamannalu pillugu pisassiissutit nalimmassarneqarnissaat inissaminiissaaq. Nunarsuarmi akit qaffakkiartornerat nunatsinni aamma nioqqutissat akiisigut malugiligarput innuttaasunit nukissaqarfigineqarluni piareersimaffigineqarsinnaasariaqarpoq, tamannalu innuttaasunut aamma piniarnikkut aalisarnikkullu inuussutissarsiuteqartunut malunniuteqartumik pitsaanerusumik sinaakkusiinikkut tunniunneqarsinnaavoq. Akiuussinnaassuseq innuttaasunit pilersinneqarsinnaasariaqarpoq akitigut artukkigaalluta ipisitaassanngikkutta. Nunarsuarmioqataasutut nalimmarsarsinnaanerup ilutigisaanik

All. Inatsisartunut ilaasortaq Doris J. Jensen, Siumut, Avannaata qimussersuinut illersuisoq Aasaq manna qimminut nerukkaatissat 30% miss. akitsorput aningaasanngorlugit 100kr. miss. akitsorput, qimuttunik qimmeqarfiusuni amerlasuunik qimmiutilinnut artukkiisumik. Kalaallit qimmii qimuttut ukiuni kingullerni silap pissusaata allanngornerani aammalu allat unammillernartut pissutaallutik ikiliartoreersut annertuumik ikileriaqqinnissaat ernumanartutut oqaatigisariaqarpoq. Piffissami kingullermi kujataani savaatillit nerukkaatissanut aammalu naggorissaatinut 5 mio. kr.-ninik Naalakkersuisuniik tapiiffigineqarput.

Kalaallit politiivisa aningaasarsiaat pillugit isumaqatiginninniarnerit unittooqqapput, tamannalu pissutigalugu Folketingimi aningaasarsiaqarnermut siunnersuisooqatigiit eqqartuisussanngorput. Taamak inissinneq pillugu folketingimut ilaasortaq, Aki-Matilda Høegh-Dam, akileraartarnermut ministeri, Jeppe Bruus Christensen, ataatsimeeqatigaa. Kalaallit politiivisa Naalagaaffiullu isumaqatiginninniarnerisa uninnganerat pissutaalluni kalaallit politiivisa naligiinnerusumik sulisoqarnissaanik neriuuteqarnerat Siumumit Aki-Matilda Høegh-Damip tusaaneqarnissaat qulakkeerusuppaa. – Isumaqatiginninniartut soorunami akileriillutik isumaqatiginninniassapput. Taamaattoq sumi inunngorsimaneq naapertorlugu akissarsiaqartitsisarnerup nalaani aalajangiunneqarsimasut iliuuseqarfiginissaat akisussaaffigaarput.

Nunatta kangiani pisoq imaanaanngilaq, ajunaarnersuaqartillugulu aningaasat atorneqartussat piaartumik atuutsilersinneqassasut Siumup Inatsisartunut gruppiata kissaatigaa Ippassaq unnuarlu Nunatta Kangiani anorersuup piteqqap kingunerisaanik ajorluinnartumik pisoqarpoq, ajunaarnersuartut oqaatigisariaqartumik. Illut igalaavi, illut qalissiaat pigisallu allat nalillit, soorlu biilit, angallatit il. il. aseruatiterput. Pisoq imaannaanngilaq ajunaarnersuaqarnertullu paasineqartussaavoq. Taamaattumik Aningaasanut Inatsimmi konto sillimmatigineqartoq, ajunaarnersuartut ittumik pisoqartillugu atuutsilertartussaq, piaartumik atuutsilersillugu ikiorsiisoqarluni aallartittoqassasoq Siumup

Aslak W. Jensen ullormiit ullormut atuutsilertussamik Inatsisartunit tunuarniuteqarluni Inatsisartut siulittaasoqarfianut ullaaq allagaqarpoq Ullumi tallimanngornermi septembarip 23-ani 2022 Inatsisartut ammarneqarneranut atatillugu, Inatsisartunut ilaasortaq Aslak W. Jensen Inatsisartut siulittaasoqarfianut ilisimatitsivoq, ullormiit ullormut atuutsilertussamik Inatsisartunit tunuarniuteqarluni. Aslak W. Jensenip tunngavilersuutigaa, inuttut atukkani pissutigalugit tunuarniuteqarnissaminik aalajangersimalluni. Aslakip aalajangernera Siumup tusaatissatut tiguaa. Aslak W. Jensen oqarpoq, ullaaq Inatsisartut siulittaasoqarfianut tunuarniuteqarnini

Innarluutilittagut inatsisitigut illersugaapput, uppernarsereerparpulli inatsisit piusut piviusumik pineqartunut illersuisinnaanngitsut. Killiffik akuersaarneqarsinnaanngilluinnarpoq All.: Laura Taunâjik Uitsatikitseq, Sermersuummi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq Takorluulaarsiuk innarluutilik imminut illersorsinnaanngitsoq ikioqqulluni nilliasinnaanngitsoq sulisumit tatigilluinnakkamik unnuaannarmi iserfigineqarluni kinguaassiutitigut atornerlunneqartoq. Takorluulaarsiuk qanoq pineqarnermini oqarsinnaanani anniartoq, kimilluunniit illersorneqarsinnaanani ikioqqugaluartoq. Neriukkaluartoq ikiortissamik isertoqarsinnaassasoq, nuinngisaannartumilli. Ilaa eqqarsaat annernaq, takorlooruminaak? Aali nunatsinni pisoq, tassa killiffipput taamak amiilaarnartigaaq. Innarluutilittagut inatsisitigut

Kalaallit oqaasii akeqanngitsumik ilinniarneqarsinnaalerput. Danskit aningaasanut inatsisaanni 2022-mut atuuttussami Siumut kiisalu danskit naalakkersuisui isumaqatigiipput, ukioq manna aallarnerfigalugu kalaallisut oqaatsit nittartakkakkut akeqanngitsumik ukiuni tallimani tulliuttuni ilinniarneqarsinnaasut. Sakkussaq kalaallisuumiit tuluttuumut nutserissutaasinnaasoq aamma naammassilerpoq Inersimasunut kalaallisut ilinniusiut LearnGreenlandic.com saqqummerpoq tamanit atorneqarsinnaalerluni. Folketingimi ilaasartoq Aki-Matilda Høegh-Dam, suliniutip pilersinnissaanut suleqataanikuuvoq. Nittartakkatigut kalaallit oqaasii ilinniarneqarsinnaalernerat nuannaarutigalugulu neriuuteqalerpoq. – Kalaalerpassuit oqaatsitik atorunnaarnikuuaat,

Kalaallit Danmarkimi najugaqartut kalaallisuunik radiukkut tusarnaagassianik kalaallinit Danmarkimi najugaqartunit tusagassiarineqartunik tusarnaarsinnaasariaqarput. Taamaattumik kalaallinut Danmarkimi najugalinnut kalaallisut radiukkut aallakaatitassianik tusarnaagassiortoqartalernissaa Aki-Matilda Høegh-Damip, Siumut, aqqutissiuuppaa. Aki-Matilda Høegh-Dam aningaasaqarnermut ministerimik Nicolai Wammenimik danskit aningaasanut inatsisaannut 2022-mut atuuttussamut isumaqatigiissuteqarpoq Danmarkimi kalaallisut radiukkut aallakaatitsisoqartalernissaanut 7 million kronit illikartinneqassasut. Isumaqatigiissutaasoq piviusunngortinniarlugu Siumup kultureqarnermut ministeri Ane Halsboe-Jørgensenillu isumaqatiginninniutigalugu naammassineqaqqammerpaat. – Nuannaarutigalugu nalunaarutigissavara,

Maanna piffissanngorpoq tamat oqartussaaqataanerata uterteqqinnissaa. Innuttaasut tassaapput sinaakkusiinissamut aallaavigineqartussat, inooriaatsimillu ilusilersueqataanermi tulluussarfigineqartussat, kissaataannillu naaperiaaffigineqartussat. Nunatsinni ineriartortitseqataanissamut aporfilersuiinnartoqarsinnaanngilaq, taamaattumillu namminerisamik kommuuninngoqqinnissarput pisariaqarpoq All: Lars Poulsen, Inatsisartunut ilaasortaq, Siumut Tasiilaq nunaqarfiilu nammineq kommunenngoqqinnissarput merserinagulu sapinngilarput, pisortaniillu aamma taanna tusaaniarneqalernissaa piffissanngorpoq. Najukkami qinikkat sunniuteqarnerusariaqarput, qulaaniillu aqutsineq naalakkiisarnerlu unilluinnartariqarput, innuttaasullu tusaaniarneqarnerusariaqalerlutik kingumut. Innuttaasut oqariartuutaat kommunemi qinikkanit salliutinneqarlutik nalilersuutinut peqataatinneqarluinnartariaqarput.

Naalakkersuisut namminneq kissaateqarnerat naapertorlugu, silaannartatsinnik nakkutilliineq nunatta nammineq aqulertussaassavaa. Nunatta Kujataanut nakkutilliisoqarfik inissinneqarpat, Atlantikup Avannarpasissuata ilarujussua ilanngullugu timmisartunik aqutsivinngorsinnaavoq All.: Karen Marie Kyed Frederiksen, Kommune Kujallermi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Naalakkersuisut kissaatigisaat naapertorlugu danskit naalakkersuisui Islandimut Canadamullu isumaqatigiissuteqarsimapput, Kalaallit Nunaata silaannaata nakkutigineqarnera nunatsinnit tiguneqassasoq, silaannartatsinnik aqutsineq nunatsinnut inissinneratigut. Naatsorsuutigineqarpoq silaannartatsinnik aqutsivik nutaaq nunatsinni najugaqavissunut 100-nut suliffissaqartitsissasoq,

Avannaata kommuniani innarluutilinnut sullissineq nukilaaffigineqarpoq. Kommunalbestyrelsip pisussaaffigaa illersuisumik pilersitsissalluni. Soqutiginnittunullu pikkorissaasoqartariaqarpoq Allattoq: Paarnannguaq Mathiassen, Ilulissat Avannaata kommuniani inunnut innarluutilinnut sullissineq ukiorpaalunngortuni nukilaaffigineqarsimasoq ilisimavarput. Tusagassiuutitigullu ukiuni kingullerni kommunimi inunnut innarluutilinnut sullissinermi sumiginnaaneq saqqummiunneqartarsimalluni. Kommunalbestyrelsip pisussaaffigaa illersuisunik pilersitsissalluni, inunnut innarluutilinnut tapersersorneqartarnissaannik inatsisartut inatsisaat nr. 13, 12. Juni 2019-meersoq paragraf 24 malillugu. Inuit innarluutillit taakkununngalu akisussaasut ulluinnarni sullinneqarnerminni

Kommuneqarfik Sermersuummit qinigaaffik uani 2021-2025 Paamiut immikkut ukkatarineqartussatut suleqatigiinnissamik isumaqatigiissummik kusanangaartumik oqaasertalerneqarpoq. Soorunalimi oqaasiinnaapput – aasiit. Nammineersinnaanngitsutut Nuummiit aqunneqarneqartariaqartutut inissisimaannarsinnaanngilagut All.: Dorthe-Marie Mogensen-Fontain, Sermersuummi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut. Kommuneqarfik Nuuk ineriartortuarsinnarpoq, Paamiuni pilersaarutaasut qangali pilersinneqarsimasut immikkut aallutassatut taaginnarlugit ingerlanneqaannartaraat. Taamatut oqarninnut patsisaavoq qinigaaffik aallartimmalli noqqaaleratta suleqatigiinnut apeqqutit uku tunniullugit: Qanoruna Paamiut immikkut sammineqarniartoq? Suut siunertaassappat? Qanoq

Rubinisiorfik ammarneqarmat Qeqertarsuatsiaat iluaqutissarpassuarnik neriorsorneqarpoq. Maanna paasinarsivoq isumaqatigiissut imaqanngitsoq. Tamanna piaarnerpaamik aaqqinneqartariaqarpoq. Piiaanissamut akuersissummut atatillugu isumaqatigiissutit tutsuiginartumik ingerlanneqassappata, piffinni innuttaasunut iluaqutaanissaat pisariaqarluinnarpoq All.: Peter Davidsen, Sermersuummi kommunalbestyrelsimut ilaasortaq, Siumut Naluneqanngitsutut Qeqertarsuatsiaat eqqaani rubinisiornissaq aallartisarneqarmat tusarniaanerni annertuumik sakkugineqarpoq qanoq nunaqarfimmut iluaqutaassanersoq. Rubinisiorfiup ammarneqarnissaanut atatillugu 2014-mi Impact Benefit Agreement (IBA) isumaqatigiissutigineqarpoq, Qeqertarsuatsiaanut il.il. iluaqutigineqarnissaa qulakkeerniarlugu. Kommuneqarfik Sermersooq

Peqqissutsimut Naalakkersuisumut allakkat ammasut (juulip aallaqqaataani 2022 Sermitsiami naqinneqartoq). Peqqinnissaqarfik atortulersuuteqarnerup ataaniittoq eqqarsaatigissallugu sungiusimanngilarput. Tassaniipporli. Peqqinnissaqarfipput annertuumik tatineqarpoq qanittumilu ataavartussamik aaqqiisoqarnissaanik ilimanartoqarani. Tamanna iliuuseqarfigisariaqarparput All.: Inga Dóra G. Markussen, Siumumi aaqqissuussaanikkut siulittaasup tullia, Kommuneqarfik Sermersuumi kommunalbestyrelsemi ilaasortaq Ungasinngitsukkut tusagassiuutini atuarsinnaavarput Nuummi nakorsiartarfiup aasaanerani nakorsiartarneq annikillisittariaqaraa. Peqqinnissaqarfik Nuummi innuttaasut kiffartuunneqarnikkut suut ilimagisinnaaneraat pillugu taama ersarissuliortigisoq siullermeertumik

Ministeria ima suliaqassasoq, Inuiaat Kalaallit qanoq Danmarkimut nioqqutissanik tuniniaasinnaanerannik ilitsersussallugit aamma qallunaatut ilinniartissallugit. Ilutigisaanik Inuiaat Kalaallit suliffissaqarneq pillugu qanoq danskit paasinnittariaaseqarneranik ajoqersorneqassasut. Ilanngulluguttaaq Kalaallit Nunaata nunanut allanut politikeqarnissaa killilersorneqassasoq Danmarkimullu naleqqussarneqassasoq. Kalaallillu inuusuttortaasa Danmarkimut ilanngutitinneqarnissaat siunertaralugu ilaqutariinnik paarsisussarsiortoqassasoq, inuusuttut Danmarkimut atuariarnerannut ilinniariarnerannullu atatillugu paarsisussanik. Det Konservative Folkepartip oqallissaarutitut saqqummiussaat ilaatigut tamakkuninnga imaqarpoq All.: Erik Jensen,

Hybridbiilit akitsuusersorneqarnerisa allanngortinneqarnissaat Siumup tunngaviusumik isumaqatiginngilaa. Inuit ataasiakkaat kaasarfii kisiisa assallugit aningaasarsiornikkut unammilligassat anigorneqarsinnaanngillat. Siumup naatsorsuutigaa, siunnersuut tunuartinneqassasoq All.: Doris J. Jensen, politikikkut oqaaseqartartoq, Siumut Aningaasaqarnermut Naalakkersuisoq, Naaja H. Nathanielsen (IA) Naalakkersuisut quppernerat aqqutigalugu juunip 15-iani ilisimatitsivoq, hybridbiilinut akitsuutit allanngortinneqassasut, ilaatigut oqarluni biilit taamaattut piffissap ingerlanerani akitsuusersuinikkut akisunerulernissaat siunertarineqartoq. Taamak ilisimatitsineq Siumup tunngaviusumik isumaqatiginngilaa. Inuit

All.: Doris J. Jensen, Siumut Tartupaluk pillugu suliaq ukiorpanni ingerlanikuusoq susassaqartut assigiinngitsut aqqusaareerlugit Siumumiik aallaqqaataaniilli aallartitseqataaffigalugulu peqataaffigaarput.  Siumumit kissaatiginarsimagaluarpoq Tartupaluk ukiorpassuarni avanersuarmiut kisiartaallutik atortarsimasaat tamakkiisumik nunatta oqartussaaffiata ataanut inaalinneqarnissaa. Taamaattoq nuannaarutigaarput Baffinnip qeqqata eqqaani imartatta allineqarnera, neriuutigivarpummi nunatsinni innuttaasut imaani inuussutissarsiuteqartut periarfissaq atorlualissagaat. Suliassaq alla tullinnguuttoq tassaasariaqarpoq Avanersuarmiut ukiorpassuarni qanimut naggueqatitsinnik attaveqarsimasut akimmisaartinneqaratik imminnut tikeraarsinnaanerisa

Kangiani aalisartuunermut ikaarsaarnissaq piffissanngorpoq, pisariaqavissumik ineriartorneq aallartinneqassappat. Tamatumani avaqqunneqarsinnaanngillat Naalakkersuisut. Apeqqummut qanoq piumassuseqartiginersugut akissutissaqartittariaqarparput. Oqaluinnarneq ullut ingerlanerini unilluni iliuuseqarnissaq tullinnguuttariaqartarpoq All.: Lars Poulsen, Inatsisartunut ilaasortaq, Siumut Inatsisartunut qinigaaffik una aallartittorlu, Siumumit sakkortuumik Naalakkersuisunut kaammattuuteqaqattaarnerput aallartissimavarput, piumasaqarluta Nunatta Kangiani – Kujallermilumi – aalisarnerup piaartumik ineriartortinneqarnissaanut pimoorussisoqarluni suliniuteqarneq aallartinneqassasoq. Tamannalumi Inatsisartuni oqaluuserineqarsimavoq, naqissuserneqarluni Kangia eqqarsaatigalugu pisassiissuteqarneq ajornartorsiutaanngitsoq,

Kalaallit ilaqutariit Danmarkimi najugaqartut kommuninit sullinneqarnerat pillugu misissuineq maanna saqqummersinneqarpoq. Qanorluunniit ajornartorsiutinut pissutaasutut isornartoqaraluartoq kisitsisit tunngaviusut politikerinit isiginngitsuusaarneqarsinnaanngillat VIVE-p misissuinissanut aningaasaliisoqarnissaa Siumut tunuliaqutaralugu Folketingimi ilaasortap Aki-Matilda Høegh-Dam qularnaarnikuuaa, misissuinerullu maanna nalunaarusianngorlugu saqqummiunneqarnera nuannaarutigaa. Kalaallit Danmarkimi najugaqartut kommuninit sullinneqarnerat tassani nalunaarusiarineqarpoq. – Misissuisimaneq naapertorlugu maanna suleriaqqinnissamut toqqammavissaqalerpugut. Qanorluunniit ajornartorsiutinut pissutaasutut isornartoqaraluartoq kisitsisit tunngaviusut politikerinit isiginngitsuusaarneqarsinnaanngillat. Qineqqusaarutikka