Siumup anguniarpaa Nunarput tamarmi 2035-mi mingutsitsinngitsunik nukissiuuteqalersimassasoq. Uuliamik atuineq annikillisarneqassaaq – erngup, seqernup, anorip brintillu nukingi annertunerpaamik atorneqassapput. Siumut anguniarpaa inuiaqatigiinnut naleqqunnerpaamik, avatangiisinullu mingutsitsinngitsumik nukissiuutinik pilersorneqarneq ingerlanneqassasoq, uuliamillu atuineq annikillisarneqassasoq. Minguitsumik nukissiuteqarneq inuussutissarsiornikkut ineriartortitsinermut siuarsaassaaq suliffissanillu pilersitsiviulluni. CO2-mik aniatitsineq annikillisarneqassaaq, suliffeqarfiillu nukissiuutinik atuillutik ineriartortitsisut kalaallinit piginneqataaffigineqarnissaat qulakkeerneqassaaq. Teknikikkut ineriartorneq malillugu nukissiorneq siammarterinerlu ineriartortinneqassapput, illoqarfiit nunaqarfiillu …

Siumut sulinermini tunngavigaa pinngortitaq minguitsoq illersorneqassasoq. Inuit peqataatinneqassapput, mingutsitsineq akiorneqassaaq pinngortitarlu minguitsoq kinguaariinnut tulliuttunut qulakkeersimaneqassaaq. Siumup sulissutigaa pinngortitap mingueqisup illersorneqarnissaa. Mingutsitsinerit suulluunniit akiorniarneqassapput, pisuussutivullu piujuaannartitsisumik aqutsiffigineqassapput. Silaannaap allanngoriartorneranut atatillugu ilisimatusarnikkut ilisimasaqarneq ineriartortinneqassaaq. Issittumi silaannaap pissusaa pillugu ilisimatusarfimmik pilersitsisoqassaaq aamma nunat allat suleqatigalugit iliuusissanik ineriartortitsineq ingerlanneqassaaq. Avatangiisinut ajoqusiinerit nunarsuarmioqatigiinnit pilersinneqartut Issittup inuinut uumasuinullu peqqissutsikkut sunniuteqarnerlunnginnissaat sulissutigineqassaaq. …

Siumup sulissutigaa nunatsinni nammineerluta nerisassanik pilersornitta ineriartortinneqarnissaa annertusiartortinneqarnissaalu. Nunalerineq savaateqarnerlu ineriartortinneqassapput, pitsaassuseq tunngavigalugu periarfissanillu nutaanik ujartuiuarnikkut. Siumut anguniarpaa, nunalerineq uumasuuteqarnerlu immitsinnut pilersornitsinnut pingaarutilittut ineriartortinneqassasut. Naatitatigut neqitigullu tunisassiorneq annertusarneqassapput, unammillersinnaasumik pitsaassuseqartumillu. Nunalerinermut uumasuuteqarnernullu aningaasaliissutinik ineriartortitsineq ingerlaavartumik ingerlanneqassaaq, Savaatillit Peqatigiit Suleqatigiissut (SPS) suleqatigalugit. Nunatta karsianiit savaatilinnut aningaasaliissutit akilersinnaasumik ingerlatsiartuaarnerat naapertorlugu ikiliartortinneqassapput. Tamanna anguneqassapput pisariaqarput; Siumup sulissutigaa neqinik …

Siumup sulissutigaa piniarneq piujuaannartitsineq tunngavigalugu ineriartortinneqassasoq, kulturerput  ataqqillugu. Piniarnermik inuussutissarsiuteqartut tapersersorneqassapput, inuussutissarsiutit nutaat periarfissaralugit, kinguaariillu tullii nangitsisinnaaqqullugit. Piniarneq Kalaallit kulturiannut tunngaviusut ilagaat, taamaattumillu piniarnermik inuussutissarsiuteqartut nunatsinni illersugaallutillu ikorfartorneqassapput. Piniarneq piujuaannartitsinermut tunngavoq. Siumup sulissutigaa, kinguaariit piniagassanik atuinissamut periarfissaqartuarnissaat, aamma inuussutissarsiutigalugu piniarneq ingerlanneqartuarsinnaasutut qulakkeerneqarsimanissaa. Piniarneq ingerlanneqassaaq kalaallinit nunaqavissunit, piniarnermik inuussutissarsiuteqartunut tapertaqartunullu salliutitsilluni. Piniartuuneq iluaqutigalu isertitaqarnerulernissaq anguniarlugu, takornarianik …

Siumup anguniarpaa aalisarneq piujuartitsineq tunngavigalugu ineriartortinneqassasoq, inuiaqatigiinnut tamanut iluaqutaasussamik. Inuussutissarsiut ineriartortinneqassaaq aamma inuusuttut pitsaanerusumik periarfissinneqassapput, kisermaassisoqalersinnaaneralu ingalasimaneqassaaq. Aalisarneq inuiaqatigiinni aningaasarsiornermut pingaaruteqarluinnarpoq. Siumup sulissutigaa aalisarneq ineriartortinneqarlunilu naleqqussarneqartuartarnissaa, taamaalilluni nunatsinni imminut napatissinnaanerup siuarsarneqarnissaa piniassammat. Piujuaannartitsineq tunngavigalugu aalisarneq akuersissuteqartarnikkut ingerlanneqassaaq, atortorissaarutillu akuerisaasut atorlugit aalisarneq ingerlanneqartassaaq nakkutigineqarlunilu. Sinerissap qanittuanut aalisartunut avataasiortunullu pisassiissutit inuiaqatigiit tamarmiusut annertunerpaamik iluaqutigisinnaasaannik agguataarneqartassapput. Kangiani pisassiissutit …

Siumup anguniarpaa Kalaallit Nunaat naalagaaffinngussasoq. Siumup anguniarpaa nunatsinnut oqartussaaneq tamakkiisumik tiguneqassasoq, avataaniit aqunneqarneq qimanneqassasoq aamma nunasiaasimanerup kinguneri eqqarsartariaasiusimasullu qimallugit akisussaaffimmik tigusissasugut. Siumut isumaqarpoq Namminersorluni Oqartussaaneq naalagaaffinngornissamut alloriarnerusoq. Siumup siuttuuffigaa Namminersornerulluni Oqartussaaneq 1979-imi eqqunneqartoq aamma Namminersorluni Oqartussaaneq 2009-mi eqqunneqartoq. Siumup anguniarpaa Kalaallit Nunaata naalagaaffinngornissaa, tamannalu kalaallit nammineq tunngaviusumik inatsisiliarisimasaanik tunngavilerneqassasoq. Siumup kissaatigaa Naalagaaffinngornissaq pilersaarusiorluagaassasoq aamma sutigut …

Siumut isumaqarpoq, Nunarput tapiissutinik tunngaveqarnerulluni ingerlassanngitsoq. Pisuussutivut, sulisinnaassuserput periarfissallu nutaat atorlugit inuit inuussutissarsiornerlu nukittorsarneqassapput ineriartorlutillu. Nunarput allanit aningaasalersorneqaannarluni isumalluuteqarlunilu ingerlaannassanngilaq. Siunissarput nammineq aqullugu ilusilersussagipput Siumut isumaqarpoq, aamma aningaasarsiornerup nukittuumik inissisimanissaa pingaaruteqarluinnartuuvoq. Nammineq pisuussutivut, sulisinnaassuserput toqqakkavullu tunngavigalugit aningaasarsiornikkut ineriartorneq ingerlanneqassaaq. Siumut aningaasarsiornermut politiki aqqutigalugu namminiussuseqarnitsinnik nukittorsaalluni ingerlatsiumavoq, tapiissutit isumalluutigineqarnerat millisarlugu sumiiffinnilu naleqarnerulersitsineq aningaasarsornerlu nukittorsarlugit. Siumut isumaqarpoq, …

Nunatta nammineq aningaasarsiorluni napatissinnaalernissaa anguniarparput. Pisuussutivut atorneqassapput, suliffissat pilersinneqassapput atugarissaarnerlu annertusarneqassaaq. Siumup anguniarpaa nunatta aningaasaqarnikkut imminut napatissinnaalernissaa kiffaanngissuseqartumillu aningaasaqalernissaa. Tamanna ilaatigut anguneqassaaq tunisassiornerup ineriartortinneqartuarneratigut, aamma nukissiuuteqarnikkut mingutsitsinngitsumik ineriartortitsinikkut avammullu niueruteqarnikkut. Inuiaqatigiit isumannaatsumik inuuniarnikkut atugaqarnissaat qulakkeerneqassaaq, atugarissaarnerlu annertusarneqartuassaaq. Pisuussutit inuiaqatigiit pigaat. Uumassusillit uumassuseqanngitsullu iluaqutigineqarnissaat inuiaqatigiit aningaasaqarnerannut iluaqutaassaaq. Inuussutissarsiutit aalisarneq, nunaateqarneq, aatsitassarsiorneq, takornariaqarneq aamma pisuussutivut immikkuullarissut, soorlu …

Nunarput nunarsuarmioqataassaaq – suleqatigiinnermik, ilinniartitaanermik, kulturimik niuernermillu tunngaveqartumik. Piginnaasanik nukittorsaaneq suliffeqarfiillu ikorfartorneqarnerat qulakkeerneqassaaq. Nunarsuarmioqataanerup sorlaa tassaavoq – niuernikkut, sulisoqarnikkut, ilinniartitaanikkut, kulturikkut aningaasarsiornikkullu paarlagiaaqatigiinneq, tamannalu nunat assigiinngitsut akornanni aningaasaqarnikkut eqaatsumik ataatsimoorussiartuinnarneq ilutigalugu eqqumaffigineqarluni ingerlanneqassaaq. Paarlagiaaqatigiinneq siunissami tunngaviujartuinnarnissaa pingaaruteqariartuinnarnissaalu naatsorsuutigisariaqarparput. Nunarsuarmioqataanerup unamminartuujuarnissaa aningaasaqarnikkullu assigiinngitsutigut eqquisinnaanera eqqumaffigalugu eqeersimaartumik ingerlatsisoqassaaq. Taamaammat aqqutissat pingaartut ilagaat, sulisut piginnaanngorsartuarnissaat suliffeqarfiillu annerusumik aningaasanik …

Innuttaasut tamarmik naleqquttumik suliffissaqarnissaat qulakkeerneqassaaq. Nunatsinni kalaallit najugaqartut salliutinneqassapput, piginnaasanillu ineriartortitsineq suliffissanik nutaanik pilersitsiviussaaq. Siumup anguniarpaa innuttaasut tamarmik naleqquttumik suliffissaqarnissaat. Suliffeqarfiit, kommunit ilinniarfiillu suleqatigalugit suliffinnut tunngatillugu piginnaasanik naleqquttunik innuttaasunut ineriartortitsinissaq periarfissiissutaasaaq – inuussutissarsiutit pioreersut nutaallu ilanngullugit. Avataaniit sulissussanik pisariaqartitsineq annikillisarneqassaaq, nunamilu maani najugaqartut suliffinnut salliunneqarlutik atorfinitsinneqartarnissaat qulakkeerneqassaaq. Kommunini suliffissarsiortunik sullissineq pitsanngorsarneqartuassaaq. Akissaasersuinerlulluni sulisitsineq inerteqqutaassaaq, inatsisillu …