Kikkut tamarmik ilinniagaqarnissaminnut periarfissaqassapput. Ilinniarneq pitsaasumik aaqqissuunneqassaaq, inuusuttullu tamarmik ilinniagaqarnissamut periarfissaqassapput – nunatsinni nunanilu allani. Kikkut tamarmik ilinniagaqarnissaat Siumup anguniarpaa. Aqqutissiuussineq eqaatsoq ataqatigiittorlu atorlugu meeqqat atuarfianni naammassisut tamarmik ingerlaqqiffiusunut ilinniarfinnut ingerlaqqittarnissaat piviusunngortinniarlugu sulisoqassaaq. Inuusuttut meeqqat atuarfiannit naammassereersimanermi kingorna ilinniarfinnut allanulluunniit ingerlaqqinngitsoortartut (sulinngitsut, ilinnianngitsut piginnaanngorsarneqanngitsullu) peqataalersinniarlugit ukiuni tulliuttuni naalakkersuinikkut iliuuseqarnikkut pinngitsooratik immikkut ittumik suliniuteqarfigineqassapput. Nunatsinni innuttaasut …

Siumup anguniarpaa nunatta pisuussutai innuttaasut suleqatigalugit iluaqutaanerpaamik atorluarneqassasut. Aatsitassarsiorneq Nunatta piumasaqaatai tunngavigalugit ingerlanneqassaaq – inuiaqatigiinnullu aningaasarsiornikkut iluaqutaassaaq. Siumup sulissutigaa nunatta pisuussutaasa iluaqutigineqarnerat inuiaqatigiit aningaasaqarnerannut toqqissisimanartumik iluaqutaalissasoq. Pisuussutinik atuineq nunatsinnit aqutsisuuffigineqassaaq, inunnut avatangiisinullu ajoqusiinngitsumik ingerlatsinikkut. Aatsitassarsiorneq ikummatissarsiornerlu nukissiuutinik minguitsunik aallaaveqartinneqassaaq – soorlu seqineq, anori, imeq imaluunniit e-fuels atorlugit. Uuliamik piiaaneq avatangiisinut navianartorsiortitsisinnaammat, upalungaarsimanissaq qulakkeerneqarsimassaaq. Siumup akuerinngilaa …

Siumut anguniagaqarpoq innuttaasut tamarmik toqqissisimanartunik, peqqinnartunik akilerneqarsinnaasunillu inissianik periarfissaqartinneqassasut. Illuliortitsineq pitsanngorsarneqassaaq, innuttaasut tamatumani aamma annertuumik sunniuteqaqataanissaat pisariaqarpoq – amerlanerillu nammineq illumik piginnittuulernissaat aqqutissiuunneqassaaq. Siumup sulissutigaa innuttaasut tamarmik ineqarnikkut toqqissisimanartumik, peqqinnartunik aamma akilerneqarsinnaasunik najugaqarnissaat, inuttut aningaasatigut inissisimaneq apeqqutaatinnagu. Siumup anguniarpaa innuttaasut nammineq ineqalernissamut periarfissaanik annertusaanissaq. Aningaasaateqarfik pilersinneqassaaq piginneqatigiillunilu sanaartornermut tapersersuisussaq. Inissiat pitsaasuunissaat sanaartornermilu innuttaasut peqataatinneqarnissat anguniakkani …

Siumup takornariaqarneq amerlanerpaanut iluaqutaasumik ineriartortikkusuppaa – inuiaqatigiinni kulturi, inooriaaseq avatangiisillu tunngavigalugit. Takornariaqarneq suliffissanik pilersitsiviussaaq, kalaallillu taakkuussapput aqutsisut. Siumup takornariaqarneq inerisaanissamut periarfissatut pingaarutilittut isigaa, tamannalu inuiaqatigiit kulturiannik, inooriaasiannik avatangiisinillu illersuinermik aallaaveqartumik ingerlanneqassaaq. Nunatsinni takornariaqarneq najukkani pissutsinut tulluartumik aaqqissuunneqassaaq. Takornarialerinermi ingerlatsinermut sinaakkutit innuttaasunut naleqqussarneqassapput, nunatsinnilu namminersortut, aningaasaliisartut takornarialerisullu salliunneqassapput. Inuussutissarsiut imminut napatissaaq suliffissanillu pilersitsiffiussalluni, avatangiisinut eriaginninnermik piujuaannartitsinermillu …

Siumup anguniarpaa angallannermi inuit tamarmik periarfissaqarnissaat. Angallannermi akit appasinnerusariaqarput, innuttaasut pisariaqartitaat salliullugit – kikkut tamarmik pisariitsumik angalasinnaaqqullugit. Siumup anguniarpaa Nunatsinni angallanneq isumannaatsuussasoq, tamanut periarfissaqartoq aamma attaveqaatilersorsimaneq inuiaqatigiit tamarmiusut pillugit ineriartortinneqartuartoq. Angallannerup aaqqissuussaanera nunap inuisa pisariaqartitaannut naapertuuttumik eqaatsumik ineriartortinneqassaaq. Sumiiffinni angallanneq – nunakkut, imaatigut silaannakkullu – ataqatigiissaarneqarsimasumik pilersaarusiorneqarsimassaaq. Silaannakkut angallassineq aammattaaq timmisartunut mikinerusunut naleqqussarneqassaaq, mittarfiillu piusut …

Siumut sulissutigaa innuttaasut tamarmik sukkasuumik akikitsumillu internetimut attavilerneqarnissaminnut periarfissaqassasut. Nunarput tamarmi attaveqaateqassaaq, innuttaasullu paasissutissanik eqqortunik pissarsisinnaassapput. Inuiaqatigiinni innuttaasut paasissutissanik eqqortunik pissarsisinnaanerat demokratiimik ingerlatsinermut tunngaviuvoq. Attaveqartarfiit (SoMe) atorneqarnerisa annertusiartornerat ilutigalugu, paasissutissanik eqqortuunngitsunik siammarterineq akiorniarlugu tusagassiorfiit nukittuut pisariaqartinneqarput. Siumut isumaqarpoq tusagassiorfiit pitsaanerpaamik nukittuumillu inissisimanissaat pingaaruteqarluinnartuusoq. Immap naqqatigut kabelilersuineq ingerlaavartumik ineriartortinneqassaaq, attaveqaatit qajannaatsuunissaat qulakkeerneqaqqullugu. Internetimik sukkasuumik akikitsumillu kikkulluunniit …

Siumup anguniarpaa Nunarput tamarmi 2035-mi mingutsitsinngitsunik nukissiuuteqalersimassasoq. Uuliamik atuineq annikillisarneqassaaq – erngup, seqernup, anorip brintillu nukingi annertunerpaamik atorneqassapput. Siumut anguniarpaa inuiaqatigiinnut naleqqunnerpaamik, avatangiisinullu mingutsitsinngitsumik nukissiuutinik pilersorneqarneq ingerlanneqassasoq, uuliamillu atuineq annikillisarneqassasoq. Minguitsumik nukissiuteqarneq inuussutissarsiornikkut ineriartortitsinermut siuarsaassaaq suliffissanillu pilersitsiviulluni. CO2-mik aniatitsineq annikillisarneqassaaq, suliffeqarfiillu nukissiuutinik atuillutik ineriartortitsisut kalaallinit piginneqataaffigineqarnissaat qulakkeerneqassaaq. Teknikikkut ineriartorneq malillugu nukissiorneq siammarterinerlu ineriartortinneqassapput, illoqarfiit nunaqarfiillu …

Siumut sulinermini tunngavigaa pinngortitaq minguitsoq illersorneqassasoq. Inuit peqataatinneqassapput, mingutsitsineq akiorneqassaaq pinngortitarlu minguitsoq kinguaariinnut tulliuttunut qulakkeersimaneqassaaq. Siumup sulissutigaa pinngortitap mingueqisup illersorneqarnissaa. Mingutsitsinerit suulluunniit akiorniarneqassapput, pisuussutivullu piujuaannartitsisumik aqutsiffigineqassapput. Silaannaap allanngoriartorneranut atatillugu ilisimatusarnikkut ilisimasaqarneq ineriartortinneqassaaq. Issittumi silaannaap pissusaa pillugu ilisimatusarfimmik pilersitsisoqassaaq aamma nunat allat suleqatigalugit iliuusissanik ineriartortitsineq ingerlanneqassaaq. Avatangiisinut ajoqusiinerit nunarsuarmioqatigiinnit pilersinneqartut Issittup inuinut uumasuinullu peqqissutsikkut sunniuteqarnerlunnginnissaat sulissutigineqassaaq. …

Siumup sulissutigaa nunatsinni nammineerluta nerisassanik pilersornitta ineriartortinneqarnissaa annertusiartortinneqarnissaalu. Nunalerineq savaateqarnerlu ineriartortinneqassapput, pitsaassuseq tunngavigalugu periarfissanillu nutaanik ujartuiuarnikkut. Siumut anguniarpaa, nunalerineq uumasuuteqarnerlu immitsinnut pilersornitsinnut pingaarutilittut ineriartortinneqassasut. Naatitatigut neqitigullu tunisassiorneq annertusarneqassapput, unammillersinnaasumik pitsaassuseqartumillu. Nunalerinermut uumasuuteqarnernullu aningaasaliissutinik ineriartortitsineq ingerlaavartumik ingerlanneqassaaq, Savaatillit Peqatigiit Suleqatigiissut (SPS) suleqatigalugit. Nunatta karsianiit savaatilinnut aningaasaliissutit akilersinnaasumik ingerlatsiartuaarnerat naapertorlugu ikiliartortinneqassapput. Tamanna anguneqassapput pisariaqarput; Siumup sulissutigaa neqinik …

Siumup sulissutigaa piniarneq piujuaannartitsineq tunngavigalugu ineriartortinneqassasoq, kulturerput  ataqqillugu. Piniarnermik inuussutissarsiuteqartut tapersersorneqassapput, inuussutissarsiutit nutaat periarfissaralugit, kinguaariillu tullii nangitsisinnaaqqullugit. Piniarneq Kalaallit kulturiannut tunngaviusut ilagaat, taamaattumillu piniarnermik inuussutissarsiuteqartut nunatsinni illersugaallutillu ikorfartorneqassapput. Piniarneq piujuaannartitsinermut tunngavoq. Siumup sulissutigaa, kinguaariit piniagassanik atuinissamut periarfissaqartuarnissaat, aamma inuussutissarsiutigalugu piniarneq ingerlanneqartuarsinnaasutut qulakkeerneqarsimanissaa. Piniarneq ingerlanneqassaaq kalaallinit nunaqavissunit, piniarnermik inuussutissarsiuteqartunut tapertaqartunullu salliutitsilluni. Piniartuuneq iluaqutigalu isertitaqarnerulernissaq anguniarlugu, takornarianik …